Υπό κράτηση επί του παρόντος ο Ben Roberts-Smith

Υπό κράτηση θα παραμείνει τουλάχιστον έως την ερχόμενη εβδομάδα ο Ben Roberts-Smith, ο οποίος βρίσκεται αντιμέτωπος με ποινικες κατηγορίες για εγκλήματα πολέμου.

Η ακρόαση ενώπιον του Downing Centre Local Court για επανεξέταση της αποφυλάκισής του με εγγύηση ορίστηκε για τις 17 Απριλίου.

Ο κατηγορούμενος αναμένεται να εμφανιστεί μέσω βίντεο (AVL) από τη φυλακή, καθώς η νομική του ομάδα θα επιχειρηματολογήσει υπέρ του να αφεθεί ελεύθερος, υπό όρους μέχρι το επόμενο στάδιο της υπόθεσης.

Παράλληλα, δόθηκε προθεσμία έως τις 21 Μαΐου προς την κατηγορούσα Αρχή να παραδώσει το σύνολο των αποδεικτικών στοιχείων στην υπεράσπιση, καθώς η πρώτη «τυπική ενημέρωση» (status mention) είχε οριστεί για τις 4 Ιουνίου.

Η διαδικασία αυτή είναι κυρίως «διοικητική» για να διαπιστωθεί η πρόοδος της προετοιμασίας για δίκη και δεν αναμένεται να κριθεί η ουσία της υπόθεσης.

Οι ποινικές κατηγορίες που ασκήθηκαν εναντίον του πιο παρασημοφορημένου εν ζωή -πρώην- στρατιωτικου της Αυστραλίας, έχουν προκαλέσει ποικίλες -και έντονες- αντιδράσεις.

Από τη μία πλευρά, πολιτικοί, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μέλη της αφγανικής κοινότητας κάνουν λόγο για μια σημαντική στιγμή λογοδοσίας, υπογραμμίζοντας ότι κανείς δεν βρίσκεται υπεράνω του νόμου.

Από την άλλη, υποστηρικτές του κατηγορούμενου και πολιτικά πρόσωπα τονίζουν ότι η υπόθεση δεν θα πρέπει να υπονομεύσει τη συνολική προσφορά των αυστραλιανών ενόπλων δυνάμεων και εκφράζουν ανησυχίες για το πώς κρίνονται ενέργειες που έλαβαν χώρα σε συνθήκες πολέμου.

Όπως επισημαίνουν αναλυτές και πρώην αξιωματούχοι, οι συγκρούσεις στο Αφγανιστάν χαρακτηρίζονταν συχνά από ασύμμετρες τακτικές, όπου μαχητές μπορούσαν να εμφανίζονται ως άμαχοι ή να μην συμμετέχουν εμφανώς σε εχθροπραξίες πριν προχωρήσουν σε επιθέσεις.

Σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, αυτό αναδεικνύει το ιδιαίτερα δύσκολο επιχειρησιακό περιβάλλον στο οποίο δρούσαν οι στρατιωτικές δυνάμεις, χωρίς ωστόσο να προδικάζει την εξέταση των συγκεκριμένων κατηγοριών.

Σε κάθε περίπτωση, η ποινική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη και ο κατηγορούμενος διατηρεί το τεκμήριο αθωότητας μέχρι αποδείξεως του αντιθέτου.

Η τελική κρίση ανήκει αποκλειστικά στη Δικαιοσύνη.

Ο Ben Roberts-Smith συνελήφθη στο αεροδρόμιο του Σίδνεϊ την Τρίτη καθώς επέστρεφε με τις κόρες του από το Μπρίσμπαν.

Κατηγορείται σχετικά με πέντε φερόμενες δολοφονίες (war crime – murder) άοπλων Αφγανών πολιτών κατά την περίοδο υπηρεσίας του στο Αφγανιστάν μεταξύ 2009 και 2012.

Οι κατηγορίες επισύρουν τη μέγιστη ποινή της ισόβιας κάθειρξης.

O ίδιος αρνείται οποιαδήποτε παράνομη πράξη.

Υπενθυμίζεται ότι δικαστής του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου έκρινε το 2023 ότι ο Ben Roberts-Smith ήταν υπεύθυνος για φόνους στο Αφγανιστάν σε μια πολύκροτη δίκη για δυσφήμιση εναντίον των εφημερίδων Sydney Morning Herald, The Age και The Canberra Times του Ομίλου Nine, σε σχέση με άρθρα που είχαν δημοσιεύσει σχετικά οκτώ χρόνια πριν.

Τα συμπεράσματα του δικαστή Anthony Besanko βασίστηκαν στην «ισορροπία των πιθανοτήτων» (balance of probabilities) καθώς επρόκειτο για υπόθεση αστικού δικαίου, και όχι στο ποινικό πρότυπο της «πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας» (beyond reasonable doubt).

Ο Roberts-Smith άσκησε έφεση επί της απόφασης, η οποία δεν ήταν επιτυχής.

Η ποινική υπόθεση, ανέφερε ο Guardian, αναμένεται να επικεντρωθεί σε πιο περιορισμένο σύνολο ισχυρισμών σε σχέση με εκείνους που εξετάστηκαν στη διαδικασία δυσφήμησης: ότι ο 47χρονος πρώην στρατιωτικός των ειδικών δυνάμεων (SAS) είτε σκότωσε είτε εμπλέκεται στη θανάτωση πέντε ατόμων σε ξεχωριστά περιστατικά.

Η αρχηγός της Ομοσπονδιακής Αστυνομίας (AFP), Krissy Barrett, δήλωσε ότι κανένα από τα φερόμενα θύματα δεν ήταν εχθρικοί μαχητές.

«Θα υποστηριχθεί ότι τα θύματα δεν συμμετείχαν σε εχθροπραξίες κατά τον χρόνο της φερόμενης δολοφονίας τους στο Αφγανιστάν», ανέφερε.

«Θα υποστηριχθεί ότι τα θύματα ήταν υπό κράτηση, άοπλα και τελούσαν υπό τον έλεγχο μελών των αυστραλιανών ενόπλων δυνάμεων όταν σκοτώθηκαν».

«Θα υποστηριχθεί ότι τα θύματα πυροβολήθηκαν από τον κατηγορούμενο ή από υφιστάμενα μέλη των ενόπλων δυνάμεων παρουσία του και κατόπιν εντολών του».

Ο Donald Rothwell, καθηγητής Διεθνούς Δικαίου στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Αυστραλίας, δήλωσε ότι ο ισχυρισμός πως τα θύματα δεν ήταν μαχητές αποτελεί «το πραγματικά κρίσιμο σημείο διάκρισης».

«(Υποστηρίζεται ότι) τα άτομα αυτά ήταν ουσιαστικά άμαχοι, οι οποίοι, βάσει του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, προστατεύονται», δήλωσε στο ABC.

Η ποινική υπόθεση ενδέχεται να εξετάσει εκ νέου τα ίδια στοιχεία με την υπόθεση δυσφήμισης, ωστόσο είναι απίθανο να μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτούσιο το υλικό της αστικής διαδικασίας.

Θα υπάρξουν επίσης νομικές αντιπαραθέσεις σχετικά με το παραδεκτό ορισμένων αποδεικτικών στοιχείων, με τους δικηγόρους του Roberts-Smith να έχουν τη δυνατότητα να υποστηρίξουν ότι συγκεκριμένο υλικό είναι αδικαιολόγητα επιβαρυντικό και δεν θα πρέπει να τεθεί ενώπιον ενόρκων.

Οι κανόνες αποδείξεων θεωρούνται αυστηρότεροι στις ποινικές διαδικασίες σε σχέση με τις αστικές, γεγονός που σημαίνει ότι υλικό που έγινε δεκτό στη δίκη δυσφήμησης ενδέχεται να μην είναι παραδεκτό σε ποινική δίκη.

Η δικαστική διαδικασία ενδέχεται να διαρκέσει πολλούς μήνες πριν –και εφόσον– ο Roberts-Smith παρουσιαστεί ενώπιον ενόρκων στο Ανώτατο Δικαστήριο της Νέας Νότιας Ουαλίας.

Μεταξύ των δυσκολιών περιλαμβάνεται η εξεύρεση κατάλληλου σώματος ενόρκων, δεδομένης της εκτεταμένης δημοσιότητας της υπόθεσης δυσφήμησης.

Επιπλέον, ενδέχεται να υποβληθούν αιτήματα για οριστική παύση της διαδικασίας ή ενδιάμεσες αιτήσεις σχετικά με το παραδεκτό αποδεικτικών στοιχείων — διαδικασίες που μπορούν να προσβληθούν σε ανώτερα δικαστήρια και να καθυστερήσουν σημαντικά την εξέλιξη της υπόθεσης.

Η προοπτική μιας ποινικής δίκης για φερόμενα αδικήματα/εγκλήματα που διαπράχθηκαν στο εξωτερικό κατά τη διάρκεια πολέμου ήταν σχεδόν άνευ προηγουμένου στη σύγχρονη εποχή, ανέφερε η πρώην πρόεδρος της Αυστραλιανής Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Gillian Triggs.

Ο πρωθυπουργός, Anthony Albanese, αρνήθηκε να σχολιάσει τη σύλληψη του Roberts-Smith.

Ο αρχηγός της αντιπολίτευσης, Angus Taylor, αρχικά δεν σχολίασε άμεσα τη σύλληψη, αλλά δήλωσε ότι «δεν θα πρέπει να μειώσει τον σεβασμό που δείχνουμε στις ειδικές μας δυνάμεις σε αυτή τη χώρα».

Σε μεταγενέστερη κοινή ανακοίνωση του κ. Taylor και των James Paterson, Michael McCormack, Phil Thompson, επαναβεβαιώθηκε η «αταλάντευτη δέσμευση» του Συνασπισμού προς το προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων και τους βετεράνους.

Η επικεφαλής του One Nation, Pauline Hanson, δήλωσε ότι δεν θα «εγκαταλείψει» τον Roberts-Smith.

Ο εκπρόσωπος των Πράσινων για θέματα Άμυνας, David Shoebridge, δήλωσε ότι η σύλληψη αποτελεί «στιγμή λογοδοσίας και αναδεικνύει το τρομακτικό κόστος του πολέμου για όλες τις πλευρές».

«Κανείς δεν πρέπει να είναι υπεράνω του νόμου», είπε.

Ο πρώην πρωθυπουργός των Φιλελευθέρων, Tony Abbott, εξέδωσε δήλωση στήριξης προς τις ειδικές δυνάμεις, ασκώντας παράλληλα κριτική στη διαδικασία που οδήγησε στη σύλληψη του Roberts-Smith.

«Φυσικά, υπάρχουν κανόνες που πρέπει να τηρούνται και να εφαρμόζονται, ακόμη και για τους στρατιώτες σε καιρό πολέμου. Ωστόσο, είναι λάθος να κρίνουμε τις ενέργειες ανδρών σε θανάσιμη μάχη με τα πρότυπα της συνηθισμένης πολιτικής ζωής», ανέφερε.

«Αν ο Ben Roberts-Smith υπερέβη τα όρια, γιατί αυτό δεν εντοπίστηκε πριν από τις απονομές ανδρείας του και γιατί δεν εντοπίστηκε από τους ανώτερους αξιωματικούς του οποιαδήποτε κουλτούρα βιαιότητας απέναντι σε κρατουμένους, ώστε να αντιμετωπιστεί έγκαιρα, αντί να αφεθεί, όπως υποστηρίζεται, να διαιωνίζεται για πάνω από μία δεκαετία;».

Η δισεκατομμυριούχος της εξορυκτικής βιομηχανίας, Gina Rinehart, σε ανακοίνωσή της επισήμανε ότι δεν κατανοεί πώς «δικαιολογείται» η δαπάνη εκατομμυρίων δολαρίων από τους φορολογούμενους για να οδηγηθούν βετεράνοι των SAS «σε ποινικές διαδικασίες».

«Ασφαλώς, τα περισσότερα από 300 εκατομμύρια δολάρια των φορολογουμένων θα μπορούσαν να είχαν δαπανηθεί πολύ καλύτερα για την ενίσχυση της ασφάλειας της Αυστραλίας και για τη διατήρηση της ασφάλειας των πολιτών από την τρομοκρατία, συμπεριλαμβανομένης της απομάκρυνσης τρομοκρατών και των υποστηρικτών τους από τη χώρα μας», ανέφερε.

«Όπως πολλοί Αυστραλοί, ελπίζω ότι θα επιδειχθεί κατανόηση και το αυστραλιανό πνεύμα προς τον Ben και την οικογένειά του και ότι το καθήκον του προς τη χώρα μας στις δυσκολίες του πολέμου δεν θα ξεχαστεί ποτέ».

Κορυφαίοι ιστορικοί και πρώην ηγέτες κατηγόρησαν το Australian War Memorial ότι υπονομεύει τη δέσμευσή του στην ιστορική αλήθεια, αρνούμενο να αφαιρέσει ή να μετακινήσει την έκθεση του στρατιωτικού εξοπλισμού του Ben Roberts-Smith από την Αίθουσα της Ανδρείας.

Εκπρόσωπος του Australian War Memorial επιβεβαίωσε ότι ο οργανισμός θα «εξετάσει μόνο τη διατύπωση» μιας επεξηγηματικής πινακίδας δίπλα στην έκθεση, παρακολουθώντας παράλληλα τις εξελίξεις και εξετάζοντας το ενδεχόμενο αναπροσαρμογών «όπως κρίνεται σκόπιμο».

Στο μεταξύ, Αφγανοί στην Αυστραλία, ελπίζουν ότι μια δίκη για εγκλήματα πολέμου θα φέρει λογοδοσία στους στρατούς της Δύσης που εμπλέκονται σε συγκρούσεις στη χώρα τους.

«Αυτό θα αποτελέσει παράδειγμα για τον κόσμο ότι, αν η Αυστραλία μπορεί να συλλάβει ένα άτομο που κατηγορείται για διάπραξη εγκλήματος… άλλες χώρες θα πρέπει να ακολουθήσουν την ίδια διαδικασία», δήλωσε ο Zaki Haidari, μέλος της αφγανικής κοινότητας, στο AAP.

Ο υπερασπιστής των προσφύγων, ο οποίος εργάζεται για την Διεθνή Αμνηστία Αυστραλίας, εξέφρασε την ελπίδα ότι η διαδικασία θα προσφέρει διαφάνεια σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ενήργησαν οι ξένες δυνάμεις σε καιρό πολέμου.

«Αυτό που θέλουμε να δούμε από το ΝΑΤΟ, τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους είναι κάποια λογοδοσία και κάποια τήρηση του κράτους δικαίου όταν έρχονται σε επαφή με πολίτες στο έδαφος, και αυτό περιλαμβάνει τους αιχμαλώτους πολέμου», είπε ο κ. Haidari.

Η φερόμενη κακομεταχείριση αμάχων από δυτικούς στρατιώτες χρησιμοποιείται εδώ και καιρό ως εργαλείο στρατολόγησης από τους Ταλιμπάν, πρόσθεσε.

Ο κ. Haidari ζήτησε επίσης να δοθεί υψηλή προτεραιότητα στην αποζημίωση των οικογενειών των φερόμενων θυμάτων σε περίπτωση επιτυχούς δίωξης.

Την ίδια ώρα, οι οικογένειες δύο Αφγανών που φέρεται να εκτελέστηκαν κατόπιν διαταγής του Ben Roberts-Smith χαιρέτισαν τις ποινικές κατηγορίες που του ασκήθηκαν, αλλά επέκριναν την πολυετή καθυστέρηση στην παραπομπή του στη δικαιοσύνη, έγραψε η The Age.

The post Υπό κράτηση επί του παρόντος ο Ben Roberts-Smith appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.