
Οι μελέτες ανάπλασης των τεσσάρων εμβληματικών πλατειών της Θεσσαλονίκης –της πλατείας και του άξονα της Αριστοτέλους καθώς και των πλατειών Διοικητηρίου, Ελευθερίας και Δημοκρατίας – παρουσιάστηκαν σε ανοιχτή εκδήλωση, με θέμα «Αναπλάσεις εμβληματικών πλατειών της Θεσσαλονίκης – Ο δρόμος για την υλοποίηση», στο Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας/Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας.
«Οι τέσσερις παρεμβάσεις στις οποίες εστίασε η εκδήλωση αφορούν κομβικά τοπόσημα της Θεσσαλονίκης, με ισχυρό ιστορικό και κοινωνικό αποτύπωμα, που συνδέονται άμεσα με την καθημερινότητα των πολιτών, την ποιότητα του δημόσιου χώρου και τη φυσιογνωμία αλλά και τη δυναμική της πόλης», ανέφερε μεταξύ άλλων στον χαιρετισμό του ο πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ Ηλίας Περτζινίδης.
Χαιρετισμό στο πλαίσιο της εκδήλωσης του ΤΕΕ/ΤΚΜ για την παρουσίαση των μελετών ανάπλασης των τεσσάρων εμβληματικών πλατειών της πόλης απηύθυνε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης. Όπως σημείωσε, στην τρέχουσα θητεία της η δημοτική αρχή έθεσε στον πυρήνα των πολιτικών επιλογών της τα ζητήματα που αφορούν τον δημόσιο χώρο. «Οι παρεμβάσεις μας αρθρώνονται στον δημόσιο χώρο τόσο με την ευρύτητα μεγάλων αναπλάσεων όσο και με μικρότερης έκτασης αναπλαστικές παρεμβάσεις στις γειτονιές», ανέφερε ο κ. Αγγελούδης.
Παρουσιάζοντας το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των τεσσάρων παρεμβάσεων, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης υπογράμμισε ότι η ανάπλαση στην πλατεία Ελευθερίας έχει ήδη ξεκινήσει, το έργο της Αριστοτέλους βρίσκεται σε διαγωνιστική διαδικασία, ενώ τους επόμενους μήνες θα γίνει και η δημοπράτηση των έργων που αφορούν την ανάπλαση της πλατείας Διοικητηρίου και της πλατείας Δημοκρατίας.

Αξίζει να σημειωθεί πως στην εκδήλωση του ΤΕΕ/ΤΚΜ παρουσιάστηκε για πρώτη φορά δημόσια η μελέτη ανάπλασης της πλατείας Διοικητηρίου. Στον κεντρικό πυρήνα της πρότασης βρίσκεται η συνύπαρξη αρχαιολογικού χώρου και δημόσιας πλατείας μέσα από δύο συμβολικούς αρχιτεκτονικούς χειρισμούς, το «θέατρο» και την «πασαρέλα».
Ειδικότερα, η αστική βόρεια πλατεία λόγω της γεωμετρίας της και της γειτνίασης με την Αγίου Δημητρίου και το Διοικητήριο, αποκτά έναν πιο επίσημο χαρακτήρα. Μεγάλο τμήμα της αφήνεται ελεύθερο και επίπεδο με τις διαμορφώσεις υψηλής φύτευσης και καθιστικών να οργανώνονται στις δύο απολήξεις της. Προτείνεται δαπεδόστρωση με τριγωνικά μάρμαρα ειδικής επεξεργασίας τοποθετημένα σε παράλληλους ομόκεντρους κύκλους σε μια νοητή συνέχεια με την αυλή του Διοικητηρίου. Στο κέντρο της προτείνεται η ενσωμάτωση υδρονέφωσης. Στο κεντρικό τμήμα διαμορφώνεται το θέατρο με τα διαδοχικά πλατώ-βαθμίδες και την πεζογέφυρα-πασαρέλα. Στα πλευρικά πεζοδρόμια διαμορφώνονται στάσεις που λειτουργούν ως ‘θεωρεία’ θέασης των ευρημάτων και της δημόσιας ζωής. Η νότια πλευρά καθώς βρίσκεται πλησίον της κατοικημένης περιοχής, αποκτά έναν χαρακτήρα γειτονιάς. Ως αναφορά στην προγενέστερη πλατεία, διαμορφώνεται με τη βοήθεια σκαλοπατιών ένα ελαφρώς υπερυψωμένο από τα πλευρικά πεζοδρόμια πλατώ.
Σε ό, τι αφορά την ανάπλαση της πλατείας και του άξονα της Αριστοτέλους, αυτή αφορά περιοχή παρέμβασης περίπου 32.500 τ.μ. και εκτείνεται από το παραλιακό μέτωπο έως την οδό Εγνατία. Περιλαμβάνει επίσης τα πεζοδρόμια επί της Λεωφόρου Νίκης, εκατέρωθεν του άξονα μέχρι τις οδούς Πλουτάρχου και Δημοσθένους. Οι παρεμβάσεις αφορούν τρεις ενότητες: 1. την πλατεία επί της Εγνατίας, 2. τον άξονα της οδού Αριστοτέλους και 3. την πλατεία Αριστοτέλους.
Η Αριστοτέλους οργανώνεται λειτουργικά, ως προς τον άξονα συμμετρίας της, σε επιμέρους κατά μήκος ζώνες: 1. Κεντρικού περίπατου, πλάτους εννέα μέτρων, 2. Στάσης αστικού εξοπλισμού – φύτευσης, 6.45 μ. και 3. Διέλευσης Οχημάτων Έκτακτης Ανάγκης – Τροφοδοσίας, ελάχιστου πλάτους 3,50 μ.
Επιπλέον, θα γίνει ανάπλαση στις ζώνες κίνησης των στοών των κτιρίων, ενώ το έργο περιλαμβάνει και τον ανασχεδιασμό των υπογείων χώρων υγιεινής στην υφιστάμενη θέση τους, πλησίον της οδού Τσιμισκή, με νέα διάταξη και προσβάσεις.
Η πλατεία Αριστοτέλους, κατ’ αναλογία με την υφιστάμενη κατάσταση, περιλαμβάνει ένα κεντρικό, ελεύθερο από φυτεύσεις και υπέργειες κατασκευές τμήμα, εκατέρωθεν του οποίου οργανώνονται περιοχές στάσης, φύτευσης και διάθεσης υπαίθριων τραπεζοκαθισμάτων εστίασης.
Βιοκλιματική αναβάθμιση πλατείας Ελευθερίας
Την ίδια στιγμή, ως έναν λειτουργικό δημόσιο χώρο, αλλά και ως έναν τόπο μνήμης, στον οποίο το Μνημείο του Ολοκαυτώματος θα καταλαμβάνει περίοπτη θέση, περιέγραψαν την υπό διαμόρφωση πλατεία Ελευθερίας οι μελετητές του έργου. Οι παρεμβάσεις για την ανάπλαση της πλατείας έχουν ήδη ξεκινήσει και, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που παρουσιάστηκε, το έργο θα ολοκληρωθεί σε διάστημα περίπου 12 μηνών.
Σύμφωνα με τους μελετητές του έργου, επί σειρά ετών η Ελευθερίας χρησιμοποιούνταν ως πάρκινγκ, ενώ ήταν σχεδόν άγνωστη ως ιστορική πλατεία. Μάλιστα, όπως σημειώθηκε, στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό που είχε προκηρυχθεί από πλευράς δήμου Θεσσαλονίκης είχε καταγραφεί ρεκόρ συμμετοχών από 130 και πλέον αρχιτεκτονικά σχήματα. Στη νέα πλατεία Ελευθερίας θα κυριαρχούν το πράσινο και τα ψηλά δέντρα, ενώ ο χώρος θα διαμορφωθεί με ενιαία δαπεδόστρωση από το μέτωπο των κτιρίων στα ανατολικά μέχρι τη δυτική πλευρά και από το βόρειο μέτωπο μέχρι τη θάλασσα.
Ανάπλαση πλατείας Δημοκρατίας
Τέλος, στην εκδήλωση παρουσιάστηκε η ανάπλαση της πλατείας Δημοκρατίας, στην περιοχή Βαρδαρίου, μετά την απομάκρυνση των εργοταξίων του μετρό, καθώς και της ευρύτερης περιοχής των διαδρομών παρά τα δυτικά βυζαντινά τείχη της πόλης.
Στόχος της παρέμβασης είναι να αποκατασταθεί ο λειτουργικός ρόλος της πλατείας, σε μια ιστορική περιοχή της Θεσσαλονίκης, στο λεγόμενο «σημείο μηδέν», το οποίο αντιστοιχεί στην αρχή της αρίθμησης και της χιλιομέτρησης. Ακόμη, προβλέπονται η απόδοση σημαντικού χώρου στους πεζούς, η ενίσχυση του πρασίνου, η αναβάθμιση του φωτισμού στον δημόσιο χώρο καθώς και η διαμόρφωση και ανάπλαση της οδού Ειρήνης με την τριγωνική εκβολή της προς την οδό Αγίου Δημητρίου.
Η μελέτη περιλαμβάνει τέσσερις ενότητες: 1. Βόρεια, τους χώρους πρασίνου στο πάρκο Εθνών και στην οδό Ειρήνης. Οι χώροι πρασίνου ενοποιούνται και διαμορφώνεται μεταξύ άλλων ένα πάρκο ήπιας άθλησης και εναλλακτικού παιχνιδιού. 2. Την οδό Ειρήνης κατά μήκος των δυτικών τειχών, 3. Την πλατεία Δημοκρατίας και 4. Τις οδούς Μοσκώφ και Δαναΐδων στα νότια.