Την επέκταση της επαγγελματικής ασφάλισης σε ολόκληρη την αγορά εργασίας, με στόχο να αποκτήσουν όσο το δυνατόν περισσότεροι εργαζόμενοι πρόσβαση σε μια συμπληρωματική ή «δεύτερη» σύνταξη, σηματοδοτεί το νομοσχέδιο για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ), το οποίο παρουσίασε χθες στο Υπουργικό Συμβούλιο η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως και οδεύει στη δημόσια διαβούλευση. Οι ειδικοί στην ασφάλιση αναδεικνύουν τα ΤΕΑ ως μία πιθανή «γέφυρα» ενίσχυσης, καθώς μπορούν να προσφέρουν συμπληρωματικές παροχές που φτάνουν έως και τα 300 ευρώ μηνιαίως για ασφαλιστικό βίο περίπου 20 έως 25 ετών.
Η κυβέρνηση θεωρεί σημαντική μεταρρύθμιση την ενίσχυση του δεύτερου πυλώνα συντάξεων μέσω των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης, καθώς οι μελέτες δείχνουν ότι στα επόμενα χρόνια θα απαιτηθούν περισσότεροι πόροι από το δημόσιο σύστημα ασφάλισης για να στηριχθούν οι συντάξεις, λόγω δημογραφικής γήρανσης Το νομοσχέδιο αυτό φέρνει τα Ανοιχτά Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης για όλους με χαμηλές εισφορές, καθώς και ένα νέο ομαδικό προϊόν επαγγελματικής συνταξιοδότησης.
Τι προβλέπεται
Ειδικότερα:
- Προβλέπεται η εισαγωγή των Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης, ώστε να διευκολυνθεί η προαιρετική πρόσβαση μικρότερων επιχειρήσεων και ελεύθερων επαγγελματιών στην επαγγελματική ασφάλιση. Η ανάγκη αυτή συνδέεται με τη δομή της ελληνικής οικονομίας, όπου μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων είναι μικρές επιχειρήσεις με περιορισμένο αριθμό εργαζομένων, για τις οποίες είναι δύσκολη η δημιουργία αυτοτελούς Ταμείου Επαγγελματικής Ασφάλισης.
- Θεσπίζεται η πλήρης φορητότητα, δηλαδή η δυνατότητα μεταβίβασης – χωρίς χρέωση – ολόκληρων συνταξιοδοτικών προγραμμάτων, ώστε η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μην οδηγεί σε απώλεια ή αποδυνάμωση κατοχυρωμένων δικαιωμάτων.
- Καθιερώνεται η δυνατότητα παραμονής στην επαγγελματική ασφάλιση ακόμα και σε περίπτωση απώλειας της επαγγελματικής ιδιότητας (ανεργία).
- Με αυτόν τον τρόπο, η απώλεια εργασίας δεν οδηγεί αυτομάτως και σε απώλεια συνέχειας στην επαγγελματική ασφάλιση.
- Βελτιώνονται τα φορολογικά κίνητρα, με αποσύνδεση από τα έτη ασφάλισης και σύνδεση με την ηλικία του ασφαλισμένου, κατά τρόπο πιο απλό και λειτουργικό. Η αλλαγή αυτή αντιμετωπίζει πρακτικές δυσκολίες που έχουν ανακύψει από τη σύνδεση των παροχών με τα έτη ασφάλισης και καθιστά το πλαίσιο πιο ευχερώς εφαρμόσιμο.
- Καταργείται το φορολογικό πέναλτι όσων εργαζομένων αποφασίζουν να εισέλθουν στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία, δίνοντας τη δυνατότητα και σε ανθρώπους που βρίσκονται σε πιο ώριμη επαγγελματική ηλικία να ενταχθούν στην επαγγελματική ασφάλιση, χωρίς να τιμωρούνται φορολογικά επειδή δεν είχαν ενταχθεί νωρίτερα.
Οι χώρες της ΕΕ
Θα πρέπει να τονιστεί ότι η μεταρρύθμιση αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα εξακολουθεί να υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Σήμερα λειτουργούν περίπου 27 Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης με περίπου 55.000 ασφαλισμένους, ενώ τα συνολικά κεφάλαια που διαχειρίζονται αντιστοιχούν σε ποσοστό μικρότερο του 1% του ΑΕΠ. Αντίθετα, στις περισσότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης τα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά κεφάλαια αποτελούν σημαντικό τμήμα της μακροπρόθεσμης αποταμίευσης και της χρηματοδότησης επενδύσεων.