Μεγάλο μέρος της κουβέντας μας για τη Διασπορά γυρίζει ξανά και ξανά γύρω από την ίδια ιστορία. Την ξέρουμε όλοι.
Οι δυσκολίες των πρώτων χρόνων και ύστερα η επιτυχία. Τα milk bars, τα fish and chip shops, η δυνατότητα να αγοράσουμε ένα κομμάτι γης, να χτίσουμε το δικό μας σπίτι, να αποδείξουμε στη «λευκή Αυστραλία» ότι αξίζαμε τη θέση μας εδώ. Ότι κι εμείς είμαστε η ραχοκοκαλιά αυτής της χώρας. Ότι είμαστε σαν κι αυτούς — ή, έστω, αρκετά κοντά τους.
Έπρεπε να το αποδείξουμε, γιατί δεν είχαμε άλλη επιλογή. Έπρεπε να αφομοιωθούμε, γιατί αλλιώς θα μας έβαζαν σε άλλο κουτί. Και αυτό η περηφάνια μας δεν θα το σήκωνε. Έλληνες είμαστε, στο κάτω κάτω.
Εκείνοι ξέρουν —κι εμείς ξέρουμε— τι πρόσφερε η Διασπορά μας σε αυτόν τον τόπο που σήμερα ονομάζουμε Αυστραλία. Μήπως, όμως, έχουμε φτάσει πια στο σημείο να ξεχνάμε την ίδια μας την ιστορία;
Μήπως ήρθε η ώρα να γυρίσουμε την πλάτη στα fish and chip shops και να αναζητήσουμε εκείνα τα κομμάτια της συλλογικής μας μνήμης που σιγά σιγά χάνονται;
Ίσως, τελικά, κάνοντας όλα όσα θεωρούσαμε «σωστά» και μαθαίνοντας να σκεφτόμαστε με τον «σωστό» τρόπο, να καταλήξαμε σε χειρότερη θέση από εκείνη στην οποία βρισκόμασταν όταν πρωτοφτάσαμε εδώ.
Είχα υποσχεθεί στον εαυτό μου ότι θα άφηνα την πολιτική έξω από αυτό το κείμενο. Μόνο που όλα είναι πολιτικά. Κι εμείς, άλλωστε, είμαστε πολιτικά όντα — παιδιά της Δημοκρατίας, έτσι δεν είναι;
Η πρόσφατη άνοδος της Pauline Hanson έχει βρει υποστηρικτές και ανάμεσα σε πολλούς Έλληνες. Και, πραγματικά, αυτό με ξεπερνά.
Θα ήθελα να πιστεύω ότι στεκόμαστε στη σωστή πλευρά της Ιστορίας. Μόνο που τελευταία έχω την εντύπωση πως κάποιοι αποφάσισαν ότι αυτή η πλευρά βρίσκεται… στα δεξιά.
Δεν πάει και τόσος καιρός από τότε που οι δικοί μας τα έβαζαν με την εξουσία. Πολλοί από τους παππούδες, τις γιαγιάδες και τους γονείς μας οργανώθηκαν στα συνδικάτα.
Πάλεψαν για τα δικαιώματά τους στη δουλειά, για τη θέση τους εδώ, για την αξιοπρέπειά τους σε αυτή τη χώρα.
Και δεν πάλεψαν μόνοι.
Στάθηκαν πλάι σε Ιταλούς, Γιουγκοσλάβους, Τούρκους, Βιετναμέζους και, ναι, ακόμη και στους Αυτόχθονες λαούς της Αυστραλίας.
Κι όμως, εμείς, τα παιδιά και τα εγγόνια αυτών των Ελλήνων, στρεφόμαστε σήμερα εναντίον των ανθρώπων με τους οποίους εκείνοι αγωνίστηκαν.
Στις μέρες μας, και μόνο η σύνδεση κάποιου με «την Αριστερά» αρκεί για να προκαλέσει ανατριχίλα σε ορισμένους από εμάς. Κι όμως, ήταν η Αριστερά, ήταν τα συνδικάτα, ήταν η συλλογική απαίτηση για στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα που μας έφεραν ως εδώ: να είμαστε σήμερα βολεμένοι στα γραφειάκια μας, να παίρνουμε πτυχία και, λίγο-πολύ, να μπορούμε να κάνουμε ό,τι θέλουμε σε αυτή τη χώρα που αποκαλούμε πια δική μας.
Ας βγούμε, λοιπόν, από το fish and chip shop και το milk bar, κι ας μεταφερθούμε στην 85 John Street, στο Brunswick, εκεί όπου βρισκόταν το εργοστάσιο υφαντουργίας Kortex.
Τα αρχεία της Διασποράς μας είναι γεμάτα ιστορίες για τις συνθήκες εργασίας σε τέτοια εργοστάσια. Μισθοί πείνας. Ούτε διάλειμμα για την τουαλέτα. Ασταμάτητη κακομεταχείριση από τα αφεντικά.
Εκεί, στην Kortex.
27 Νοεμβρίου 1981.
Τριακόσιες μετανάστριες, διαφορετικής καταγωγής —Τουρκάλες, Γιουγκοσλάβες, Ελληνίδες— κατέβηκαν σε απεργία όταν οι εκπρόσωποι του συνδικάτου δεν εμφανίστηκαν σε συνάντηση που είχε προγραμματιστεί για τις μισθολογικές τους διεκδικήσεις.
Οι γυναίκες έκλεισαν το εργοστάσιο για σχεδόν δύο εβδομάδες.
Βρέθηκαν κατά μέτωπο με αστυνομικούς που κρατούσαν γκλομπ. Με μπράβους που είχαν προσλάβει τα αφεντικά τους για να τις φοβίσουν. Ακόμη και με συνδικαλιστές που τους έλεγαν να κάνουν πίσω.
Δεν έκαναν.
Δεν λύγισαν. Έμειναν εκεί και, στο τέλος, κέρδισαν αυτό που δικαιωματικά τους ανήκε.
Η μοναδική καταγραφή και αναδιήγηση αυτής της απεργίας βρίσκεται στο βιβλίο «Rebel Women in Australian Working Class History» των Sandra Bloodworth και Tom O’Lincoln. Η Sandra Bloodworth, ιστορικός του εργατικού κινήματος και σοσιαλίστρια ακτιβίστρια, είχε σταθεί στο πλευρό εργαζομένων σε πολλές απεργίες. Έτυχε να βρίσκεται και στην Kortex — κι έτσι κατέγραψε ένα κομμάτι της δικής μας ιστορίας που διαφορετικά θα είχε χαθεί.
Έπεσα πάνω σε αυτό το συγκλονιστικό κομμάτι της ιστορίας ενώ έκανα έρευνα για την εργασία Honours μου, γύρω από τις Ελληνίδες μετανάστριες και τον τρόπο με τον οποίο εμφανίζονται —ή δεν εμφανίζονται— στα αρχεία της Αυστραλίας.
Η ζωντανή αφήγηση της Bloodworth για την απεργία με συνεπήρε.
Αλλά ήθελα κι άλλα.
Περισσότερες φωτογραφίες. Περισσότερες μαρτυρίες από ανθρώπους που ήταν εκεί.
Έστω ένα όνομα.
Δεν βρήκα τίποτα.
Ρώτησα σε κοινοτικές ομάδες στο Facebook. Επικοινώνησα με ιστορικούς. Ρώτησα όποιον μπορούσα να σκεφτώ ότι ίσως γνώριζε κάτι για αυτό που εγώ θεωρώ κομβικό γεγονός στην ιστορία της Διασποράς μας.
Η απεργία στη Ford έχει καταγραφεί εκτενώς. Ήταν, βέβαια, είκοσι φορές μεγαλύτερη από εκείνη της Kortex. Ακόμη κι αν λάβουμε υπόψη αυτή τη διαφορά, όμως, η αντίθεση είναι εντυπωσιακή: για τη Ford μια απλή αναζήτηση στο Google φέρνει μπροστά σου άφθονο υλικό. Για την Kortex, στίποτα.
Πώς γίνεται, λοιπόν, η Kortex να χάθηκε έτσι;
Και μαζί της όλες οι άλλες απεργίες στις οποίες μπήκαν μπροστά μετανάστριες;
Γιατί εμείς, ως κοινότητα, αποφασίσαμε ότι αυτό το γεγονός δεν άξιζε να μείνει στη συλλογική μας μνήμη;
Μήπως επειδή χαλούσε την εικόνα που η λευκή αυστραλιανή κοινωνία είχε σχηματίσει για την Ελληνίδα μετανάστρια;
Τις Ελληνίδες τις έφεραν εδώ για να συμβάλουν στην εξισορρόπηση της μεγάλης ανισορροπίας ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες, αρχικά ως οικιακές βοηθούς.
Χωρίς πρόσκληση, δεν περνούσες την πόρτα.
Εμάς μάς προσκάλεσαν.
Και μετά ήρθαν οι γυναίκες της Kortex και τους είπαν να πάνε στο διάολο.
Φυσικά. Γιατί να θέλουμε να κρατήσουμε ζωντανή την ανάμνηση ενός γεγονότος που τίναζε στον αέρα την εικόνα που είχαν φτιάξει για εμάς;
Μήπως ήρθε, λοιπόν, η ώρα να βγούμε από το fish and chip shop και να αρχίσουμε να κάνουμε τις πραγματικές ερωτήσεις;
Έστω και μόνο για να καταλάβουμε λίγο καλύτερα ποιοι είμαστε.
Ώστε να μπορέσουμε να χαράξουμε ένα καλύτερο μέλλον.
*Η Stav Lampropoulou είναι καλλιτέχνιδα και ερευνήτρια. Στο έργο της καταπιάνεται με την ταυτότητα, τη μνήμη και την εμπειρία της διασποράς, εξετάζοντας παράλληλα τον τρόπο με τον οποίο οι ιστορίες καταγράφονται —ή μένουν εκτός— των αρχείων.
The post Βγαίνοντας από το fish and chip shop appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.