Έχω γράψει για τον Νίκο Πολίτη (Nick Polites), τον σπουδαίο τζαζίστα που έζησε μέχρι τα 94 του χρόνια στη Μελβούρνη. Στο κείμενό μου αναφέρω και μια ενδιαφέρουσα ιστορία: οι ήχοι του κλαρινέτου τον οδήγησαν κάποτε σε ένα μαγαζί που διατηρούσε ο Πάνος Κατσαίτης (Peter Katsaitis), με καταγωγή από τα Χαραδιάτικα της Λευκάδας.
Ο Πάνος διάβασε όσα έγραψα και, να σου τον, μου δίνει ραντεβού για να συναντηθούμε «στη χώρα», όπως αποκάλεσε με οικειότητα τον τόπο μας.
«Σε βρήκα, έμαθα για σένα και ήθελα να σε γνωρίσω. Να μάθω πώς έμαθες για τον Νίκο Πολίτη και πότε συνάντησες τη θεία μου. Έχω έρθει για να επισκευάσω το σπίτι μου και ήθελα να σε γνωρίσω, γιατί έχω κι έναν ακόμη δεσμό μαζί σου, πέρα από τον Νίκο Πολίτη για τον οποίο έχεις γράψει. Έχεις αφιερώσει το ένα βιβλίο σου στη θεία μου, την Αλτάνη, και σε ευχαριστώ πολύ. Η Αλτάνη ήταν, όπως γράφεις, μια ξεχωριστή προσωπικότητα, μια ηρωίδα της ζωής!»
Μια συνάντηση που έφερε στο φως ιστορίες μιας ολόκληρης ζωής
Με τη θεία Αλτάνη, πριν από τρία χρόνια.
Τον ρώτησα για τη γνωριμία του με τον Νίκο Πολίτη και ο Πάνος άρχισε να αφηγείται με ενθουσιασμό.
«Ο Νίκος μπήκε ξαφνικά και αθόρυβα στο μαγαζί που είχα στη Μελβούρνη. Το λέγαμε Degani & Ivanhoe. Εκείνη την ώρα υπήρχε ζωντανή μουσική και έπαιζαν τζαζ. Ο Νίκος άκουσε προσεκτικά, κατάλαβε ότι οι μουσικοί ήταν καλοί και μπήκε μέσα. Δεν άργησε να καθίσει μαζί τους και να παίξει κι εκείνος. Από τότε γίναμε αχώριστοι. Τον άκουγα με τα αυτιά τεντωμένα, κι εκείνος με αγάπησε πολύ. Θεός σχωρέσ’ τον».
Ο Nick Polites ήταν Ελληνοαυστραλός δεύτερης γενιάς, με ρίζες από την Κοντάραινα Λευκάδας. Γεννήθηκε το 1927, δημιούργησε τη δική του οικογένεια και απέκτησε τέσσερα παιδιά. Ένας από τους γιους του είναι ο γνωστός δικηγόρος της Μελβούρνης Peter Polites.
Πατέρας του ήταν ο Θεόδωρος Πολίτης, γνωστός και ως Πατσάς ή Μπουχαλιώτης, ενώ μητέρα του ήταν η Φιλιώ Τσαρούχη, από τα Αλάτσατα της Μικράς Ασίας.
Ο Νίκος Πολίτης υπήρξε ένας σπουδαίος κλαρινετίστας της τζαζ. Σε συνέντευξή του είχε αναφερθεί με υπερηφάνεια στη χαρά που ένιωσε παίζοντας με μεγάλες μορφές της μουσικής, όπως ο Louis Armstrong, ο Dizzy Gillespie και ο George Lewis, καθώς και με άλλους καταξιωμένους μουσικούς της τζαζ.
Επισκέφθηκε την Κοντάραινα, με τελευταία γνωστή επίσκεψή του το 2015. Μιλούσε πολύ καλά ελληνικά, όπως μου διηγήθηκε ο Σπύρος Λεκατσάς, ο οποίος τον υποδέχθηκε θερμά στην ταβέρνα του, το «Old Plane Tree», στην Κοντάραινα. Με την ίδια αγάπη τον φιλοξένησαν στη Βασιλική ο Σπύρος και η Βέρα Πολίτη-Πατσά, αντιμετωπίζοντάς τον σαν δικό τους άνθρωπο.
Ο Νίκος Πολίτης και τα αδέλφια του συγκαταλέγονταν στα πρώτα παιδιά ελληνικής καταγωγής που γεννήθηκαν στην Αυστραλία και φοίτησαν σε πανεπιστήμιο. Ο πατέρας του είχε μεταναστεύσει από τη Λευκάδα περίπου 120 χρόνια πριν από την αφήγηση της ιστορίας, ενώ η μητέρα του, πρόσφυγας από τη Μικρά Ασία, έφτασε στην Αυστραλία το 1923.
Ο ίδιος είχε μιλήσει με ιδιαίτερη εκτίμηση για τις αξίες που του μετέδωσαν οι γονείς του:
«Και οι δύο γονείς μου ήθελαν να σπουδάσουμε. Μου άρεσε η μελέτη και έχω τέσσερα πτυχία από το Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης, όπου σπούδασα οικονομικά, ιστορία, φιλοσοφία και κοινωνιολογία. Έμαθα, επίσης, γαλλικά και ελληνικά».
Όπως έλεγε, προσπάθησε σε όλη του τη ζωή να ανταποκριθεί στις επιθυμίες των γονιών του, με μία βασική προϋπόθεση: να μην εγκαταλείψει το κλαρινέτο.
«Εργάστηκα για 20 χρόνια στην οικογενειακή επιχείρηση και παράλληλα έπαιζα μουσική», είχε αναφέρει, διευκρινίζοντας ότι δεν αισθάνθηκε ποτέ πως πιεζόταν.
«Άμα κυνηγάς πράγματα που σου αρέσουν, δεν είναι δουλειά», έλεγε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, υπογράμμιζε πόσο σημαντικό είναι να δίνεται στα παιδιά η ευκαιρία να ασχοληθούν με τη μουσική, εφόσον το επιθυμούν.
«Μπορεί ως επάγγελμα να είναι δύσκολο, αλλά το να παίζουν για την αγάπη της μουσικής είναι πολύ ωραίο πράγμα».
Η ζωή τού χάρισε μοναδικές εμπειρίες, σπουδαίες συνεργασίες και φιλίες που έμειναν ανεξίτηλες στη μνήμη του.
«Όταν ο Louis Armstrong ήρθε στην Αυστραλία, ήρθε στο σπίτι μου και παίξαμε μαζί μουσική σε ένα πάρτι. Ήταν μεγάλη χαρά για μένα», είχε πει συγκινημένος.
Και συμπλήρωνε πως η μουσική που αγαπούσε περισσότερο από κάθε άλλη ήταν εκείνη της Νέας Ορλεάνης, της περιόδου 1910-1920.
Ένας μουσικός με κοινωνική προσφορά
Ο Nick Polites, ωστόσο, δεν υπήρξε μόνο ένας εξαιρετικός κλαρινετίστας. Διακρίθηκε και για την κοινωνική του προσφορά, καθώς υπήρξε πρωτοπόρος στον χώρο των ελληνικών υπηρεσιών πρόνοιας στην Αυστραλία και ένθερμος υποστηρικτής της ανάπτυξης ευρύτερων υπηρεσιών για τους μετανάστες, σε μια κρίσιμη περίοδο διαμόρφωσης της πολυπολιτισμικής πολιτικής της χώρας.
Πρωτοστάτησε μάλιστα και στην ίδρυση της Pronia (Πρόνοια), με στόχο να στηρίξει τους Έλληνες μετανάστες που έφταναν στην Αυστραλία συχνά χωρίς την απαραίτητη βοήθεια και υποστήριξη. Το 1981 τιμήθηκε από την Ελλάδα για τη συμβολή του στην υποστήριξη των Ελλήνων μεταναστών.
Αυτά και πολλά ακόμη συζητήσαμε για τους Έλληνες μετανάστες, τις δυσκολίες τους, τις διαδρομές τους και τη ζωή τους στην Αυστραλία με τον αγαπητό φίλο Πάνο Κατσαίτη.
Μια συνάντηση που ξεκίνησε από τον Νίκο Πολίτη και εξελίχθηκε σε ένα ταξίδι στη μνήμη, στις οικογενειακές ρίζες, στη μουσική και στην ιστορία του ελληνισμού της Αυστραλίας.
Γιατί, τελικά, πίσω από κάθε μεγάλη προσωπικότητα κρύβονται άνθρωποι, συναντήσεις και ιστορίες που αξίζει να διασωθούν.
Αξίζει να δείτε στο YouTube: Louisiana Shakers – «S’il vous plaît», στο μαγαζί του Κατσαίτη. Αξίζει πραγματικά!
The post Νίκος Πολίτης: Ο τζαζίστας που μάγεψε τη Μελβούρνη και μια συνάντηση με τον Πάνο Κατσαίτη appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.