Η γέννηση των εθνών, καθώς επίσης και ο ηρωισμός, ορίζονται συνήθως με όρους συγκρούσεων, πολέμων, επαναστάσεων…
Την Ημέρα των ANZAC (Australian and New Zealand Army Corps-Εκστρατευτικό Σώμα Αυστραλίας και Νέας Ζηλανδίας), ημέρα της ανεπίσημης εθνικής επετείου της Αυστραλίας, που γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 25 Απριλίου σε κάθε γωνιά αυτής της μεγάλης και αραιοκατοικημένης χώρας του νότου, με παρελάσεις και μπύρες, η Αυστραλία (όπως και η Νέα Ζηλανδία) θυμάται και τιμά τους νεκρούς όλους των πολέμων της. Κυρίως όμως, θυμάται και τιμά τους περίπου 8.700 στρατιώτες της που έχασαν τη ζωή τους στην ανεπιτυχή εκστρατεία της Αντάντ για την κατάληψη της χερσονήσου της Καλλίπολης στην Τουρκία κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου (25 Απριλίου-20 Δεκεμβρίου 1915).
Η τότε Αυστραλία των λιγότερο από 5 εκατομμυρίων κατοίκων, το 1915 ήταν μια νέα ομόσπονδη χώρα που γεννήθηκε λίγα χρόνια νωρίτερα, το 1901, όχι μέσα από συγκρούσεις και επαναστάσεις, αλλά μέσα από συμβιβασμούς και δημοψήφισμα και… Χρειαζόταν όσο ποτέ γεγονότα και οριακές αντιπαραθέσεις ζωής και θανάτου, που θα δημιουργούσαν εθνικούς συγκολλητικούς μύθους…
Έτσι, με αφορμή την ανεπιτυχή εκστρατεία στην Καλλίπολη και όλη την ιστορική, την κοινωνιολογική αλλά και μυθολογική διάσταση αυτού του γεγονότος, γεννήθηκε ο θρύλος του γενναίου και σκληροτράχηλου αυστραλού στρατιώτη, των σκαπανέων του πολέμου, των ανδρών που πρόταξαν την αντρική συντροφικότητα, την αλληλεγγύη, την αλληλοκάλυψη και τη φιλία, στην Καλλίπολη αρχικά, αλλά και στα πεδία όλων των μαχών αργότερα.
Όμως…
Αυτό που έχει σημασία για την Ημέρα-Επέτειο των ANZACS πέρα από τα ιστορικά γεγονότα, ή το ότι η παράδοση και ο μύθος τους γεννήθηκαν σε έναν πόλεμο που δεν αφορούσε την ίδια την Αυστραλία ως ανεξάρτητη χώρα, αλλά την τότε βρετανική αυτοκρατορία και την πολύ στενή σχέση της τότε Αυστραλίας με τη Βρετανία…
Αυτό που έχει ιδιαίτερη σημασία, συμβολική αλλά και ουσιαστική, είναι ο τρόπος με τον οποίο γιορτάζεται 111 χρόνια μετά αυτή η επέτειος.
Πριν 10 τόσα χρόνια για παράδειγμα, στην πρωτεύουσα της χώρας Canberra, η παρέλαση της εθνικής επετείου άνοιξε με ένα άλογο χωρίς τον αναβάτη του, τον ανώνυμο αναβάτη-στρατιώτη που χάθηκε στους διάφορους πολέμους της ιστορίας… Ένα άλογο, συνοδευμένο από στρατιώτη (με στολή εποχής) που τραβούσε τα γκέμια του πέρασε μπροστά από τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Αμύνης της Αυστραλίας! Ένα άλογο χωρίς αναβάτη χαιρετούσε στρατιωτικά ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ της Αυστραλίας στην παρέλαση της πρωτεύουσας της χώρας, τότε!
Και η παρέλαση… Η παρέλαση και οι τελετές μνήμης που προηγούνται σε κάθε πόλη και σε κάθε χωριό της Αυστραλίας λίγο πριν σκάσει το πρώτο φως της μέρας… Οι τελετές μνήμης, η παρέλαση των παλιών πολεμιστών και των απογόνων τους, με ή χωρίς μετάλλια στο στήθος, οι εύθυμες αλλά και οι στοχαστικές κουβέντες στις διάφορες μπυραρίες της χώρας, στα διάφορα κλαμπ των παλαιών πολεμιστών είναι…
Η παρέλαση για μια στρατιωτική ήττα, ΚΑΙ δεν είναι στρατιωτική, ούτε μαθητική, είναι…
Παρέλαση κάνουν οι βετεράνοι των διαφόρων πολέμων, με ή χωρίς παράσημα. Παρέλαση κάνουν τα παιδιά, τα εγγόνια, τα δισέγγονα των βετεράνων, φορώντας μετάλλια ανδρείας, αναπολώντας ή αναπαράγοντας οικογενειακά μεγαλεία, οικογενειακούς μύθους, οικογενειακές αφηγήσεις δυσκολιών ως αποτέλεσμα οικογενειακών απωλειών στα διάφορα πεδία των μαχών…
Η ιστορία, η αφήγηση, η παράδοση, η μυθολογία των ANZACS δεν είναι απλά μια εθνική αφήγηση, είναι και το άθροισμα πολλών «μικρών» προσωπικών-οικογενειακών αφηγήσεων που σαν τα ρυάκια και τους παραπόταμους συναντιόνται ή καταλήγουν σε μεγάλο ποτάμι μιας ευρύτερης εθνικής αφήγησης. Μιας αφήγησης που προσπαθεί να λειτουργήσει και λειτουργεί μέχρι σήμερα ως συγκολλητική ουσία για μια πολυεθνική κοινωνία των σχεδόν 28 εκατομμυρίων κατοίκων πλέον, που ναι μεν είναι ιδιαίτερη και ξεχωριστή, αλλά… Πολιτισμικά, θεσμικά, φαντασιακά, οικονομικά και κοινωνικά, η Αυστραλία εξακολουθεί να είναι αγγλόφωνη και αγγλοκελτοκρατούμενη.
The post Anzac Day. Μια επέτειος και ένας εορτασμός για τη γέννηση ενός μεταποικιακού έθνους appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.