Η υπόθεση των υποκλοπών επιστρέφει στο επίκεντρο της πολιτικής επικαιρότητας, καθώς σήμερα συνεδριάζει η Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής. Στη συνεδρίαση έχουν κληθεί ο διοικητής της ΕΥΠ, Θεμιστοκλής Δεμίρης, και ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τζαβέλλας.
Ο διοικητής της ΕΥΠ καλείται να τοποθετηθεί, παρουσία του υπουργού Επικρατείας Άκη Σκέρτσου, σχετικά με την εμπλοκή της υπηρεσίας στην υπόθεση. Ωστόσο, σύμφωνα με την πάγια πρακτική επί ΝΔ, η συνεδρίαση θα διεξαχθεί κεκλεισμένων των θυρών, καθώς αφορά ζητήματα που χαρακτηρίζονται ως «εθνικής ασφαλείας».
Στη διαδικασία ακρόασης του διοικητή της ΕΥΠ παρίσταται και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, ο οποίος έχει αποτελέσει κεντρικό πρόσωπο στη δημόσια συζήτηση για το θέμα των παρακολουθήσεων.
Για τις 13:00 είχε προγραμματιστεί η κατάθεση του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνου Τζαβέλλα, μετά την απόφασή του να θέσει την υπόθεση των υποκλοπών στο αρχείο. Ωστόσο, ο ίδιος αποφάσισε να μην παραστεί στην Επιτροπή, επικαλούμενος λόγους «Συνταγματικής τάξης» και «διάκρισης εξουσιών».
Η στάση αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και κατηγορίες περί συνέχισης της συγκάλυψης. Σε επιστολή του προς την Επιτροπή, ο κ. Τζαβέλλας επισημαίνει ότι, βάσει του Συντάγματος και της νομολογίας του Αρείου Πάγου, «δεν νοείται να πάει στη Βουλή για παροχή απαντήσεων για δικαιοδοτική κρίση ο εισαγγελέας ΑΠ».
Επιστολή Τζαβέλλα για την κλήτευσή του στην Επιτροπή: «Δεν συμβιβάζεται με τη συνταγματική αρχή της διάκρισης των εξουσιών»
«Δεν συμβιβάζεται με την συνταγματική αρχή της διάκρισης των εξουσιών», αναφέρει στην τετρασέλιδη επιστολή ο εισαγγελέας τους Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τσαβέλλας, για κλήτευσή του σε ακρόαση στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας που έχει προγραμματιστεί για σήμερα το μεσημέρι.
Ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, στην επιστολή που απέστειλε στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας και κοινοποίησε στον πρόεδρο της Βουλής, Νικήτα Κακλαμάνη, επικαλείται το άρθρο 26 παρ. 1 του Κανονισμού της Βουλής (ΚτΒ) αλλά και την Απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου 1/2011 που έχει αποφανθεί σχετικά.
Μεταξύ άλλων, ο κ. Τζαβέλλας υπογραμμίζει ότι «η Επιτροπή μπορεί να καλεί σε ακρόαση τη δικαστική ηγεσία της χώρας για θέματα όμως που αφορούν σε λειτουργικά ζητήματα της δικαιοσύνης προς τον σκοπό της διαφάνειας» σύμφωνα με τον ΚτΒ. Παράλληλα, κάνει εκτενή αναφορά στην Απόφαση 1/2011 της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, σημειώνοντας πως «η προσέλευση των κορυφαίων παραγόντων της Δικαιοσύνης, προς ακρόαση, ενώπιον της Επιτροπής, δεν είναι υποχρεωτική» σε αντιδιαστολή «της υποχρεωτικής προσέλευσης σε αυτήν άλλων λειτουργών του κράτους».
Επέλεξε να κρυφτεί
Ο συνήγορος θυμάτων των υποκλοπών, Ζαχαρίας Κεσσές, σημείωσε ότι η απόφαση του κ. Τζαβέλλα «να μην εμφανιστεί στο Ελληνικό Κοινοβούλιο είναι θλιβερή και αντιπροσωπευτική του αρνητικού τρόπου με τον οποίο έχει επιλέξει να μνημονεύεται στο μέλλον» ενώ χαρακτήρισε «πράξη μέγιστης υποκρισίας» την επίκληση της αρχής της διάκρισης των εξουσιών καθώς «ο κ. Τζαβέλλας συντονίστηκε με τις επιθυμίες της εκτελεστικής εξουσίας και συνέβαλε στη συγκάλυψη της υπόθεσης».
«Ο κ. Τζαβέλλας επέλεξε να κρυφτεί και αυτό είναι μια περαιτέρω απόδειξη της ακαταλληλότητας του, καθώς ούτως ή άλλως οι κρίσεις του στην υπόθεση των υποκλοπών κινήθηκαν πέρα από τα όρια της κοινής λογικής. Ο ίδιος αδιαφόρησε για αδιαμφισβήτητα αποδεικτικά στοιχεία και λειτούργησε με τέτοιο τρόπο που ούτε οι συνήγοροι των κατηγορούμενων δεν θα είχαν τολμήσει», υπογράμμισε ο κ. Κεσσές.
Βολές Ανδρουλάκη κατά ΕΥΠ: «Υποκρισία αντί για διαφάνεια»
Στην τοποθέτησή στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής, ο Νίκος Ανδρουλάκης απευθύνθηκε στον Διοικητή της ΕΥΠ, επισημαίνοντας ότι πράττει το καθήκον του με την παρουσία του στην επιτροπή, σε αντίθεση – όπως ανέφερε – με τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, ο οποίος δεν προσήλθε επικαλούμενος τη διάκριση των εξουσιών.
Ο κ. Ανδρουλάκης χαρακτήρισε τη στάση αυτή «αδικαιολόγητη για ανώτατο κρατικό λειτουργό», υπογραμμίζοντας ότι οφείλει όχι μόνο να προστατεύει την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης, αλλά και να συνδράμει στη λειτουργία της Βουλής. Αναφερόμενος στον κ. Τζαβέλλα, σημείωσε ότι, ενώ είχε υπογράψει παρακολουθήσεις, επέλεξε να μην παραστεί στη διαδικασία λογοδοσίας ενώπιον της επιτροπής.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ εξέφρασε έντονη δυσαρέσκεια για τη μη συμμόρφωση της ΕΥΠ με την ομόφωνη απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας 465/2024. Όπως τόνισε, η απόφαση προβλέπει ότι τα παρακολουθούμενα πρόσωπα πρέπει να έχουν πρόσβαση όχι μόνο στη χορήγηση της άδειας, αλλά και στην αίτηση της αρχής που τη ζήτησε. Ωστόσο, όπως ανέφερε, στην περίπτωσή του η ΑΔΑΕ τού γνωστοποίησε μόνο τον αριθμό της διάταξης, καθώς η υπηρεσία αρνήθηκε να χορηγήσει περαιτέρω στοιχεία.
Ο κ. Ανδρουλάκης έθεσε ευθέως το ερώτημα γιατί δεν υπάρχει συμμόρφωση με την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας και κάλεσε τον Διοικητή της ΕΥΠ να παραδώσει άμεσα τον φάκελο με τα συνοδευτικά στοιχεία της άρσης απορρήτου. Επικαλέστηκε, μάλιστα, τη δήλωση του Πρωθυπουργού κατά την τηλεμαχία του 2023, σύμφωνα με την οποία «ουδείς λόγος εθνικής ασφάλειας συνέτρεχε για την παρακολούθησή του», ζητώντας εξηγήσεις για το ποιος λόγος απορρήτου επικαλείται η υπηρεσία.
Απευθυνόμενος προσωπικά στον κ. Δεμίρη, υπενθύμισε τη μακρά πορεία του στο διπλωματικό σώμα και ζήτησε να τηρηθεί η νομιμότητα και η κρίση του Συμβουλίου της Επικρατείας. Προειδοποίησε ότι η μη συμμόρφωση εκθέτει διεθνώς τη χώρα και προανήγγειλε ότι θα προσφύγει νομικά κατά παντός υπευθύνου, συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του Διοικητή της ΕΥΠ.
Κλείνοντας, ο Νίκος Ανδρουλάκης σχολίασε την εισαγωγική τοποθέτηση του κ. Δεμίρη, ζητώντας να διευκρινίσει τι εννοεί όταν αναφέρεται σε «δύσκολες συνθήκες» υπό τις οποίες παρέλαβε την υπηρεσία. Παράλληλα, υπενθύμισε ότι είχε ζητήσει έλεγχο των κινητών τηλεφώνων υπουργών και βουλευτών για να διασφαλιστεί η προστασία τους από παράνομα λογισμικά, χωρίς – όπως είπε – να υπάρξει ανταπόκριση.
«Άρα, περισσότερο βλέπω υποκρισία παρά αγωνία προστασίας της εθνικής ασφάλειας», κατέληξε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ, απευθυνόμενος στον Διοικητή της ΕΥΠ.
Πυρά από ΠΑΣΟΚ και Νέα Αριστερά
Αιχμηρά ήταν και τα σχόλια της αντιπολίτευσης με το ΠΑΣΟΚ να μιλά για «αλλεπάλληλες σκηνές στο έργο της συγκάλυψης».
«Η επίκληση της αρχής της διάκρισης των εξουσιών δεν πείθει κανέναν. Αντιθέτως, η απόφαση της αρχειοθέτησης είναι αυτή που έχει δημιουργήσει σε όλη την κοινωνία την αίσθηση της κατάργησης στην πράξη της διάκρισης των εξουσιών».
Η Νέα Αριστερά σε ανακοίνωσή της κατηγόρησε τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου ότι αντιμετωπίζει τη Βουλή ως «πάρεργο». «Κάποιος να ενημερώσει τον κ. Τζαβέλλα ότι το να λογοδοτούν οι θεσμοί στη Βουλή ή έστω να ενημερώνουν για το σκεπτικό των αποφάσεών τους δεν έγκειται σε κάποια καλή προαίρεση. Είναι υποχρέωση σε μία κοινοβουλευτική δημοκρατία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Εν τω μεταξύ η δικηγόρος του Χρήστου Σπίρτζη, που κατάθεσε αίτημα ανάσυρσης της υπόθεσης των υποκλοπών από το αρχείο, επεσήμανε ότι η απόφαση του κ. Τζαβέλλα να αυτοεξαιρεθεί από την εξέταση του συγκεκριμένου αιτήματος αναδεικνύει ότι «ο χειρισμός ομοίων περιπτώσεων διαφορετικά συνιστά σε κάθε περίπτωση παραδοχή».
Υπενθυμίζεται ότι ο πρώην υπουργός ζήτησε την ανάσυρση της δικογραφίας για το σκάνδαλο των υποκλοπών από το αρχείο προκειμένου να ερευνηθεί το αδίκημα της κατασκοπείας και άλλες πράξεις, ενώ παράλληλα με αίτημα του προς το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο του Αρείου Πάγου ζήτησε και την εξαίρεση του ανωτάτου εισαγγελικού λειτουργού από τον περαιτέρω χειρισμό της υπόθεσης επικαλούμενος και το πρόσφατο δημοσίευμα του in για τις 11 διατάξεις που είχε υπογράψει ο κ. Τζαβέλλας την περίοδο που ήταν εποπτεύων εισαγγελέας στην ΕΥΠ καθώς και απόρρητη κατάθεσή του στη Βουλή για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών.
Με τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου να μην εμφανίζεται σήμερα στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας, η υπόθεση των υποκλοπών δεν ολοκληρώνεται σε κοινοβουλευτικό επίπεδο. Εκκρεμεί το αίτημα του ΠΑΣΟΚ για συγκρότηση εξεταστικής επιτροπής που πιθανόν θα συζητηθεί την Παρασκευή.
Εκεί μένει να φανεί εάν η κυβέρνηση θα επικαλεστεί λόγους εθνικής άμυνας ή εξωτερικής πολιτικής για να ζητήσει η υπερψήφιση της πρότασης να γίνει με «151» ψήφους και όχι «120» που προβλέπεται από το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής βάσει του δικαιώματος της μειοψηφίας.