Γυναίκες με καρκίνο του μαστού ή ενδομητρίωση θα συνεχίσουν να έχουν πρόσβαση σε ένα φάρμακο που σώζει ζωές — και μάλιστα εντελώς δωρεάν — μετά την υποχώρηση μεγάλης φαρμακευτικής εταιρείας μπροστά στις έντονες πιέσεις, η οποία εγκατέλειψε το σχέδιο απόσυρσης του φαρμάκου και δεσμεύτηκε αντ’ αυτού για τη δωρεάν προμήθειά του στην Αυστραλία.
Όπως είχε αποκαλύψει το ABC τον περασμένο μήνα, η AstraZeneca —η εταιρεία πίσω από το εμφύτευμα goserelin 3,6mg, γνωστό εμπορικά ως Zoladex, που χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού και της ενδομητρίωσης— είχε ανακοινώσει την απόσυρσή του τόσο από το Σύστημα Φαρμακευτικών Παροχών (PBS) όσο και από την ιδιωτική αγορά τον Νοέμβριο.
Η εταιρεία είχε υποστηρίξει τότε ότι η τιμή του προϊόντος στην Αυστραλία ήταν πολύ χαμηλή, καθιστώντας μη βιώσιμη τη συνέχιση της διάθεσής του μέσω του PBS.
Η κίνηση αυτή προκάλεσε κύμα αντιδράσεων από οργανώσεις υποστήριξης ασθενών και την ευρύτερη κοινότητα, με διαδικτυακή αναφορά στο Change.org να συγκεντρώνει πάνω από 42.000 υπογραφές μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Αρχικά, η AstraZeneca είχε δεσμευτεί μόνο για ένα εξάμηνο πρόγραμμα δωρεάν πρόσβασης σε ασθενείς χωρίς εναλλακτική θεραπεία. Τελικά όμως ανακοίνωσε ότι θα το παρέχει επ’ αόριστον σε όσους οι γιατροί τους κρίνουν ότι δεν υπάρχει άλλη κατάλληλη επιλογή.
«Αυτό περιλαμβάνει τόσο τους ήδη υπό αγωγή ασθενείς όσο και εκείνους στους οποίους ενδέχεται να συνταγογραφηθεί μετά την 1η Νοεμβρίου 2026», ανέφερε εκπρόσωπος της εταιρείας.
Ο σχολιαστής φαρμακευτικής πολιτικής Paul Cross εκτίμησε ότι, λόγω της φύσης των διαπραγματεύσεων τιμών, πιθανότατα συνέφερε περισσότερο οικονομικά την AstraZeneca να προσφέρει δωρεάν το Zoladex παρά να δημιουργήσει προηγούμενο χαμηλής τιμής με πιθανό αντίκτυπο σε διαπραγματεύσεις άλλων χωρών.
Όπως εξήγησε στο ABC, η διεθνής τιμολόγηση αναφοράς —όπου κυβερνήσεις χρησιμοποιούν τις χαμηλότερες τιμές άλλων αγορών ως μοχλό διαπραγμάτευσης— πιθανότατα έπαιξε ρόλο στην αρχική απόφαση απόσυρσης.
«Είναι πολύ πιθανό ότι, επειδή παρέχεται δωρεάν, δεν θα υπολογίζεται στη βάση σύγκρισης τιμών. Είναι ένας τρόπος παράκαμψης του συστήματος», σημείωσε.
Ο κ. Cross, πρώην σύμβουλος του PBS επί κυβέρνησης Howard και πρώην στέλεχος της φαρμακοβιομηχανίας, προειδοποίησε ότι η Αυστραλία ενδέχεται να γίνεται ολοένα πιο ευάλωτη σε αποφάσεις εταιρειών που επιδιώκουν να διατηρήσουν υψηλές τιμές διεθνώς — φτάνοντας ακόμη και σε πλήρεις αποσύρσεις προϊόντων από την εγχώρια αγορά.
Πριν από αυτή την ανατροπή της τελευταίας στιγμής, το ABC είχε μιλήσει με αρκετές γυναίκες που εξέταζαν ακόμη και το ενδεχόμενο αφαίρεσης των ωοθηκών τους, από τον φόβο της πιθανής διακοπής του Zoladex.
Το σκεύασμα, το οποίο χορηγείται μηνιαία ως μικρό υποδόριο εμφύτευμα (pellet), αναστέλλει την παραγωγή οιστρογόνων από τις ωοθήκες —μιας ορμόνης που ενισχύει πολλές μορφές καρκίνου του μαστού και μπορεί να επιδεινώσει την ενδομητρίωση.
Η δημόσια υπάλληλος από τη Βικτώρια Katie Elson περιέγραψε στο ABC τη δική της περιπέτεια με καρκίνο του μαστού. Επειδή ο τύπος της νόσου της επηρεάζεται από ορμόνες, εξήγησε ότι η τυχόν διακοπή του φαρμάκου θα μπορούσε να πυροδοτήσει ανεξέλεγκτη εξέλιξη και να απειλήσει τη ζωή της.
Σε ηλικία μόλις 31 ετών, ανέφερε ότι η αβεβαιότητα γύρω από τη διαθεσιμότητά του την είχε οδηγήσει να σκεφτεί ακόμη και χειρουργική αφαίρεση των ωοθηκών.
«Αν δεν έχω Zoladex, ο καρκίνος μου θα εξαπλωθεί, θα ξαναρχίσω να παράγω οιστρογόνα, και τότε τελείωσε το παιχνίδι».
Παρά την τελευταία ανακοίνωση της AstraZeneca, η Elson παραδέχτηκε ότι εξακολουθεί να ανησυχεί για το μέλλον.
«Έχω ακόμη την αίσθηση ότι μπορούν ανά πάσα στιγμή να τραβήξουν το χαλί κάτω από τα πόδια μας», είπε. «Σίγουρα θα συνεχίσω να σκέφτομαι την υστερεκτομή. Είναι θλιβερό, αλλά πώς εμπιστεύεσαι μια εταιρεία που αλλάζει στάση μέσα σε μια νύχτα;»
Σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας, περίπου 8.600 ασθενείς έλαβαν το φάρμακο κατά το πρώτο τρίμηνο του έτους. Διατίθεται επίσης σε δόση 10,8 mg κάθε 12 εβδομάδες, εγκεκριμένη όμως μέσω PBS μόνο για καρκίνο του προστάτη — που σημαίνει ότι όσες γυναίκες το χρειάζονταν ιδιωτικά θα επιβαρύνονταν με περίπου 700 δολάρια ανά δόση, ποσό που πολλές δήλωσαν αδύνατο να καλύψουν.
Η Rachelle Panitz, διευθύνουσα σύμβουλος της ομάδας υποστήριξης ασθενών SoBrave, σχολίασε ότι η αβεβαιότητα γύρω από το φάρμακο επιβάρυνε ακόμη περισσότερο μια ήδη δύσκολη περίοδο για πολλές γυναίκες, προσθέτοντας ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημεία του προγράμματος πρόσβασης που χρειάζονται διευκρίνιση.
«Χρειαζόμαστε απλώς διαβεβαιώσεις για το αν αυτό θα είναι κάτι μακροπρόθεσμο, αν μπορούμε πραγματικά να βασιστούμε σε αυτό», είπε.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή Φαρμακευτικών Παροχών (PBAC), αρμόδια να εισηγείται στην κυβέρνηση ποια σκευάσματα εντάσσονται στο PBS, αναμενόταν να συνεδριάσει την Πέμπτη, για να εξετάσει την ένταξη εναλλακτικής θεραπείας, της triptorelin, που επίσης καταστέλλει ορμόνες όπως τα οιστρογόνα και η τεστοστερόνη.
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση βρίσκεται το τελευταίο διάστημα αντιμέτωπη με σειρά υψηλού προφίλ διαμαχών με πολυεθνικές φαρμακευτικές για τη λειτουργία του PBS. Τον Απρίλιο, η Eli Lilly είχε αποσύρει το αντιδιαβητικό Mounjaro από τη διαδικασία ένταξης, υποστηρίζοντας ότι η τιμή που ήταν διατεθειμένη να καταβάλει η Αυστραλία ήταν πολύ χαμηλή.
Αβεβαιότητα εν τω μεταξύ υπήρξε και για τα φάρμακα Σκλήρυνσης Κατά Πλάκας Η ίδια διαμάχη γύρω από το σύστημα άφησε για λίγο εκτεθειμένους χιλιάδες ασθενείς με Σκλήρυνση Κατά Πλάκας (MS), οι οποίοι κινδύνευαν να πληρώνουν έως 33.000 δολάρια τον χρόνο για θεραπείες που σώζουν ζωές. Νωρίτερα τον μήνα, μια διαφωνία τιμολόγησης μεταξύ δύο μεγάλων εταιρειών προκάλεσε ανάλογους φόβους, ωσότου η κυβέρνηση επιβεβαιώσει ότι τα φάρμακα παραμένουν στο PBS.
Μέσω του συστήματος, οι ασθενείς καταβάλλουν σήμερα μόλις 25 δολάρια ανά συνταγή, ή 7,70 δολάρια με εκπτωτική κάρτα.
Αμερικανικές φαρμακευτικές εταιρείες ασκούν εδώ και χρόνια πιέσεις κατά του μηχανισμού τιμολόγησης του PBS, υποστηρίζοντας πως υποτιμά την καινοτομία και απειλεί με απώλειες δισεκατομμυρίων σε πωλήσεις.
Μια αναθεώρηση του PBS το 2024 — γνωστή ως Health Technology Assessment (HTA) review — κατέθεσε σειρά προτάσεων με στόχο την απλοποίηση των διαδικασιών και την επιτάχυνση του χρόνου που απαιτείται για την ένταξη νέων φαρμάκων στο σύστημα.
Μια συμβουλευτική ομάδα καθοδηγεί την κυβερνητική απάντηση στην αναθεώρηση, όμως η φαρμακευτική βιομηχανία υποστηρίζει ότι απαιτούνται πιο άμεσες αλλαγές.
«Γνωρίζουμε ότι οι ασθενείς θέλουν μεγαλύτερη βεβαιότητα και ταχύτερη πρόσβαση σε πρωτοποριακές θεραπείες», δήλωσε ο υπουργός Υγείας, Mark Butler. «Γι’ αυτό εξετάζουμε τις συστάσεις της αναθεώρησης, ώστε οι Αυστραλοί να έχουν ταχύτερη πρόσβαση σε προσιτό κόστος για τους ασθενείς και την κοινωνία».
Η κα Elson καλεί τις φαρμακευτικές εταιρείες και τις κυβερνήσεις να θυμούνται ποιους επηρεάζουν οι αποφάσεις τους. «Δεν πρόκειται απλώς για μια αίθουσα γεμάτη στελέχη με κοστούμια», κατέληξε. «Είναι άνθρωποι σαν εμένα, που χρησιμοποιούν αυτό το φάρμακο εδώ και χρόνια για να διατηρήσουν τη ζωή ή τη γονιμότητά τους, ενώ περνούν τη χειρότερη περίοδο της ζωής τους».
The post Δωρεάν θα συνεχίσει να παρέχεται το φάρμακο για τον καρκίνο του μαστού και την ενδομητρίωση appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.