Κάθε φορά που τελειώνει ένα Παγκόσμιο Κύπελλο γεμίζει με ονόματα η αγορά των προπονητών. Συχνά ένα Μουντιάλ λειτουργεί ως το τέλος ενός κύκλου. Οι προπονητές αξιολογούνται κι όσοι δεν τα έχουν καταφέρει ολοκληρώνουν συνεργασίες ακόμα και μακροχρόνιες.
Φέτος αυτό συνέβη με τον Ντιντιέ Ντεσάν που δούλευε για την Εθνική Γαλλίας, τον ομοσπονδιακό τεχνικό των Γερμανών Νάιγκελσμαν, τον προπονητή της Εθνικής Ολλανδίας Ρόναλντ Κούμαν, τον προπονητή των Πορτογάλων Μαρτίνεθ, τον Ρούντι Γκαρσιά που δούλευε στην Εθνική Βελγίου. Υπάρχουν κι άλλοι. Αναφέρω, ωστόσο, αυτούς τους πέντε γιατί έχουν διάσημα ονόματα. Και γιατί κανείς τους δεν βρήκε δουλειά αυτό το καλοκαίρι.
Λίστα
Τα ονόματά τους απλά προστέθηκαν στα ονόματα άλλων 25 τουλάχιστον προπονητών που έχουν καλά βιογραφικά και είναι άνεργοι. Στη λίστα αυτή υπάρχουν και τα ονόματα του πρώην προπονητή της Λίβερπουλ Σλοτ, του ιταλού Αντόνιο Κόντε που έχει δουλέψει σε πολλές μεγάλες ομάδες, του γνωστού μας Ερνέστο Βαλβέρδε, του Μαρσελίνιο, του Τοράλ, του Σέρχιο Κονσεϊσάο, του Βίτορ Περέιρα, του Ντάνιελ Μπάουερ, του κατακτητή του ιταλικού πρωταθλήματος Στέφανο Πιόλι, του Ενρίκο Βανόλι, του Εντερ Σαράμπια, του Φαν Πέρσι, του Βέρνερ Παλαντίνο, του Κάσπερ Χιούλμαντ που ήταν πέρυσι στην Μπάγερ Λεβερκούζεν, και φυσικά του Τόμας Φρανκ, του Τιάγκο Μότα, του Πάολο Σόουζα, του Εντι Χάου και του Σον Ντάικ.
Και δεν βάζω τον Πεπ Γκουαρντιόλα που έχει ειδική σχέση με το City Group. Oύτε τον Ράφα Μπενίτεθ που, έχοντας εξασφαλίσει πάνω από 5 εκατ. ευρώ αποζημίωση από τον ΠΑΟ, δεν ξέρω αν θα ξαναδουλέψει κιόλας.
Ιδιοκτήτες
Υπάρχει σε αυτή τη λίστα κάτι εξαιρετικά ενδιαφέρον: οι περισσότεροι από αυτούς τους elite ανέργους έχουν πρόσφατα περάσει από το αγγλικό πρωτάθλημα. Γιατί συμβαίνει αυτό; Γιατί πολύ απλά πολλές ομάδες της Πρέμιερ Λιγκ έχουν αμερικανούς ιδιοκτήτες που δεν έχουν υπομονή όταν δίνουν 150 και 200 εκατομμύρια για μεταγραφές κάθε καλοκαίρι. Οι προπονητές έχουν απίστευτη πίεση να δημιουργήσουν σπουδαία σύνολα, ικανά να διακριθούν σε όλες τις διοργανώσεις. Κι επειδή ελάχιστοι τα καταφέρνουν, η λίστα των διάσημων άνεργων elite μεγαλώνει.
Κάποτε
Σίγουρα για το γεγονός ότι πολλοί διάσημοι δεν δουλεύουν σημαντικό ρόλο παίζουν και οι μισθολογικές απαιτήσεις τους ή και τα θέλω τους – τα προσωπικά θέλω τους. Πολλοί πλέον θέλουν να εργάζονται σε πολύ συγκεκριμένα πρωταθλήματα και απορρίπτουν χωρίς συζήτηση προτάσεις που σε άλλες εποχές θα τους ήταν ιδιαιτέρως ελκυστικές.
Ο Αρνε Σλοτ π.χ. κέρδισε ένα πρωτάθλημα με τη Λίβερπουλ την πρώτη χρονιά που βρέθηκε στην Αγγλία. Απολύθηκε από τους Κόκκινους ένα χρόνο αργότερα έχοντας ξοδέψει για μεταγραφές πάνω από 300 εκατ. ευρώ. Φέτος είχε προτάσεις από ολλανδικές ομάδες. Αλλά πιστεύει πλέον ότι ανήκει στην Πρέμιερ Λιγκ. Κι όλα τα υπόλοιπα πρωταθλήματα του φαίνονται δευτερεύοντα. Μην πω υποανάπτυκτα…
Λίστα
Ελάχιστοι από αυτούς τους ανέργους πολυτελείας θα βρουν δουλειά μέσα στη σεζόν. Η λίστα είναι μεγάλη, αλλά το 90% που σήμερα είναι άνεργο, άνεργο θα παραμείνει. Η στατιστική λέει πως ελάχιστοι από αυτούς θα βρουν ομάδα σύντομα.
Πρώτα από όλα οι απολύσεις των προπονητών ολοένα και λιγοστεύουν. Κι έπειτα, αν απόλυση υπάρξει, όποια ομάδα την αποφασίζει δεν ξοδεύει χρήματα για να αντικαταστήσει τον προπονητή που έδιωξε με κάποιον που κοστίζει πολλά.
Προτιμά να βγάλει τη σεζόν με ένα δικό της παιδί και να ποντάρει σε έναν κόουτς με μεγάλο όνομα το επόμενο καλοκαίρι. Ολοι γνωρίζουν πως μεσούσης της περιόδου ένας προπονητής με προσωπικότητα δύσκολα λύνει προβλήματα κι εύκολα προσθέτει σε μια ζόρικη κατάσταση τα δικά του. Πέρυσι, η Ρεάλ Μαδρίτης όταν έδιωξε τον Τσάβι Αλόνσο εμπιστεύθηκε τον άπειρο Αλβάρο Αρμπελόα, ένα δικό της παιδί. Και φέτος πήρε τον Μουρίνιο.
Απαιτήσεις
Αυτό που δεν μπορούν να καταλάβουν οι πιο πολλοί ποδοσφαιρόφιλοι είναι ότι οι απαιτήσεις που έχουν οι σύγχρονοι ιδιοκτήτες των ομάδων από τους πιο πολλούς από τους σύγχρονους προπονητές είναι μεγαλύτερες από ποτέ. Οσο μεγαλώνει το κόστος λειτουργίας μιας ομάδας (όσο πιο ακριβές μεταγραφές γίνονται και όσο πιο μεγάλα συμβόλαια πληρώνονται) τόσο μεγαλώνουν και οι απαιτήσεις, που είναι πλέον πολλές και για τους προπονητές ψυχοφθόρες.
Μετρήσεις
Σήμερα οι προπονητές πρέπει να μπορούν να βασίζουν τη δουλειά τους σε data, μετρήσεις και επιστημονικές μεθόδους, να μπορούν να χειριστούν όχι μόνο ακριβοπληρωμένους παίκτες αλλά και τους μάνατζέρ τους και τις απαιτήσεις τους, και φυσικά να πιάνουν στόχους σε χρόνο ρεκόρ. Ο Γιούργκεν Κλοπ χρειάστηκε τέσσερα χρόνια για να βγάλει τη Λίβερπουλ πρωταθλήτρια. Ο σερ Αλεξ Φέργκιουσον για να φτιάξει την πρώτη του καλή Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.
Σήμερα θα είχαν απολυθεί στον δεύτερο χωρίς τίτλο χρόνο και οι δύο. Και η πίεση δεν είναι μόνο ζήτημα αντιλήψεων των διοικητικών παραγόντων: και οι οπαδοί συνεχώς πιέζουν. Στο πρώτο ματς της σεζόν στην Αγγλία οι οπαδοί της Αστον Βίλα έφυγαν από το γήπεδο γιατί η ομάδα τους ξεκίνησε άσχημα το πρώτο της ματς στη σεζόν: έχανε από την Μπράιτον με 4-0 στο ημίχρονο.
Πολλοί τα έβαλαν με τον κόουτς Εμερι, ξεχνώντας ότι η ομάδα τους με αυτόν όχι μόνο επέστρεψε στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις αλλά μόλις πέρυσι κέρδισε το Europa League. Oλο αυτό το νέο τοπίο που έχει διαμορφωθεί και από τις δυνατότητες για ασταμάτητη γκρίνια που προσφέρουν τα social media μοιάζει για τους προπονητές σαν ένα ναρκοπέδιο. Μπορεί να είσαι άριστος και αήττητος για τέσσερις μήνες και μέσα σε έναν μήνα να κάνεις 2 ήττες, 3 ισοπαλίες.
Αν δεν απολυθείς, θα είσαι τυχερός. «Αν δεν είσαι σε πέντε διαφορετικά πράγματα καλός, δεν βγάζεις πέντε μήνες στον πάγκο καμιάς ομάδας», έχει πει ο Λουίς Ενρίκε όταν απολύθηκε από τη Ρόμα. Ο Λουίς Ενρίκε που στην Παρί έχει κερδίσει δύο χρονιές στη σειρά το Τσάμπιονς Λιγκ.
Παράξενο
Παλιά ήσουν καλός προπονητής αν έδινες στην ομάδα αγωνιστική ταυτότητα, αν έκανες καλές αλλαγές στη διάρκεια ενός ματς, αν έδινες ευκαιρίες σε νέα παιδιά. Τώρα αυτά δεν φτάνουν. Πρέπει να κάνεις τον στοργικό μπαμπά σε ακριβοπληρωμένες φίρμες, να συνεργάζεσαι αρμονικά με κάποιον που δηλώνει τεχνικός διευθυντής (δηλαδή να τον ακούς…), να έχεις και να μην έχεις λόγο στις μεταγραφές, να διοικείς ένα λόχο από συνεργάτες, να είσαι καλός εμψυχωτής και να μπορείς και να χειρίζεσαι τα media.
Δεν είναι παράξενο πως πολλοί κάποτε ακριβοπληρωμένοι είναι σήμερα άνεργοι. Παράξενο είναι πως κάποιοι ολοκληρώνουν τις σεζόν…