Υπάρχουν οι νίκες στον αθλητισμό, υπάρχουν και οι ήττες. Υπάρχουν και τα αποτελέσματα εκείνα που αποτελούν ορόσημο στην καριέρα ενός αθλητή. Η ήττα του Νόβακ Τζόκοβιτς από τον Μαριάνο Ναβόνε στον πρώτο γύρο του φετινού US Open είναι ένα τέτοιο.
Ο «Νόλε» έπαθε κάτι που για περισσότερο από δύο δεκαετίες έμοιαζε αδιανόητο: αποκλείστηκε στον πρώτο γύρο ενός Grand Slam. Αλλη μια φορά του είχε συμβεί κάτι τέτοιο, στο Αυστραλιανό Οπεν πριν από 20 χρόνια. Στη Νέα Υόρκη δεν είχε χάσει ποτέ στον πρώτο γύρο, μετρούσε 19 διαδοχικές νίκες στο US Open.
Αλλά δεν είναι αυτό που κάνει τούτη την ήττα ξεχωριστή, σχεδόν ιστορική. Ο Ναβόνε, ένας άσημος αθλητής από την Αργεντινή στο Νο 49 της παγκόσμιας κατάταξης, νίκησε στα πέντε σετ για πρώτη φορά στην καριέρα του σε αγώνα που διήρκεσε τέσσερις ώρες και 36 λεπτά.
Μέχρι τώρα ξέραμε ότι το μεγάλο πλεονέκτημα του Τζόκοβιτς έναντι όλων των άλλων ήταν η φυσική του κατάσταση. Η ευελιξία του, η γρήγορη και αποτελεσματική αποκατάστασή του από τραυματισμούς, η ικανότητά του να οδηγεί και να κατατροπώνει τους αντιπάλους του στο πέμπτο σετ όσο άσχημα κι αν έχει παίξει στα δύο πρώτα. Το έχουμε δει πολλές φορές αυτό το έργο. Το είδαμε στον τελικό του Ρολάν Γκαρός το 2021 όταν ο Στέφανος Τσιτσιπάς προηγήθηκε με 2-0 πριν ο Σέρβος κάνει εντυπωσιακή ρελάνς και επικρατήσει με 3-2. Το είδαμε και φέτος στον ημιτελικό του Αυστραλιανού Οπεν απέναντι στον Γιανίκ Σίνερ και στον προημιτελικό του Γουίμπλεντον απέναντι στο Οζε Αλιασίμ, όπου ο «Νόλε» νίκησε επίσης στα πέντε σετ.
Οχι όμως και την περασμένη Δευτέρα στη Νέα Υόρκη απέναντι στον Ναβόνε. Εμετοί, κράμπες, πόνοι στην πλάτη και στον ώμο, εξάντληση. Από κάποια στιγμή και μετά ήταν προφανές πως ο Τζόκοβιτς δεν μπορούσε να αγωνιστεί. Το σώμα του τον είχε προδώσει. Κατέρρευσε. Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι παρόμοια προβλήματα αντιμετώπισε σε αρκετούς αγώνες μέσα στη χρονιά. Οδήγησε τον αγώνα στο πέμπτο σετ, αλλά αυτή τη φορά έχασε πανηγυρικά.
Μήπως ήρθε το τέλος αυτής της καριέρας που δεν έχει προηγούμενο όχι μόνο στο τένις, αλλά και στον παγκόσμιο αθλητισμό γενικά;
Τον Μάιο που θα έρθει ο Τζόκοβιτς θα κλείσει τα 40 και δεν χρειάζεται να αποδείξει ότι μπορεί να νικήσει τους καλύτερους. Μέσα στο 2026, άλλωστε, έφτασε στον τελικό του Αυστραλιανού Οπεν και στον ημιτελικό του Γουίμπλεντον δείχνοντας ότι το παιχνίδι του παραμένει σε κορυφαίο επίπεδο. Κουβαλάει όμως ένα μεγάλο βάρος στους ώμους του. Το βάρος του ονόματός του. Του να είναι ο Τζόκοβιτς.
Κανείς δεν περιμένει από έναν αθλητή 39 ετών να είναι κυρίαρχος. Για τους περισσότερους 38χρονους ή 39χρονους η συμμετοχή σε έναν τελικό Grand Slam αποτελεί πρώτου μεγέθους επιτυχία, αποτέλεσμα-ορόσημο για την καριέρα τους. Στην περίπτωση του Τζόκοβιτς η μεταχείριση είναι διαφορετική. Γι’ αυτόν η ήττα σε έναν τελικό Grand Slam αποτελεί ένδειξη της παρακμής του. Κανείς δεν ασχολείται με το ότι έφτασε σε αυτόν. Μόνο με το ότι έχασε.
Κι αυτό τον εγκλωβίζει σε μια ψυχολογική παγίδα. Δεν αγωνίζεται πια εναντίον του Σίνερ, του Αλκαράθ και της νεότερης γενιάς πρωταθλητών, αλλά εναντίον του νεότερου Τζόκοβιτς. Παλεύει να αποδείξει ότι στα 39 του χρόνια εξακολουθεί να είναι εκείνος ο αθλητής που κάποτε έμοιαζε σχεδόν αδύνατο να ηττηθεί. Παλεύει επίσης να κερδίσει το 25ο του Grand Slam και να γίνει ο αθλητής (άνδρας ή γυναίκα) με τα περισσότερα στην ιστορία του παγκόσμιου τένις. Εδώ και τρία χρόνια, από το US Open του 2023, έχει κολλήσει στα 24. Κι όσο περνά ο καιρός και τα χρόνια τον βαραίνουν, τόσο πιο πολύ συνειδητοποιεί ότι οι πιθανότητες μειώνονται. Και η πίεση που αισθάνεται μεγαλώνει.
«Λες και τα 24 που έχω κερδίσει δεν είναι αρκετά και πρέπει να γίνουν 25», δήλωσε στο Γουίμπλεντον αυτό το καλοκαίρι εκνευρισμένος. Γιατί καταλαβαίνει ότι υπάρχει ο κίνδυνος ένας αριθμός, το 25, να καθορίσει ολόκληρη την ανεπανάληπτη καριέρα του. Και δεν θέλει να μείνει στην Ιστορία μόνον ως αυτός που κέρδισε ή δεν κέρδισε τα περισσότερα Grand Slam ή τους περισσότερους τίτλους στην ΑΤΡ από οποιονδήποτε άλλον.
Οπότε το τέλος της καριέρας του θα το βάλει αυτός με τον τρόπο που θέλει. Και σίγουρα ένας αποκλεισμός από τον πρώτο γύρο ενός Grand Slam δεν μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στην απόφασή του, πολύ περισσότερο από τη στιγμή που ο Τζόκοβιτς δεν ήταν ποτέ ο άνθρωπος που εγκατέλειπε επειδή οι πιθανότητες δεν ήταν με το μέρος του.
Πρόσφατα δήλωσε ότι σκοπεύει να αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λος Αντζελες το 2028 για να κερδίσει δεύτερο χρυσό μετάλλιο μετά το Παρίσι το 2024. Στο ντοκιμαντέρ για τη ζωή του, που προβλήθηκε πριν από μερικές εβδομάδες, αναρωτήθηκε: «Γιατί να σκέφτομαι την απόσυρσή μου, όταν ακόμα δείχνω ότι είμαι ικανός να κερδίζω;».
Το μόνο πρόβλημα είναι ότι από την περασμένη Δευτέρα υπάρχουν πια σοβαρές αμφιβολίες γι’ αυτό.