Εντονες παρασκηνιακές διεργασίες, αμφιβόλου όμως αποτελεσματικότητας, βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη τις ώρες αυτές στο Σινά, την Αθήνα και τα Ιεροσόλυμα, σχετικά με την αποδοχή ή όχι της τριμερούς συμφωνίας (αδελφότητας, Αιγύπτου και Ελλάδας) για το θεσμικό και νομικό πλαίσιο παρουσίας και λειτουργίας της Μονής Αγίας Αικατερίνης. Το «σενάριο της απόλυτης καταιγίδας είναι μπροστά μας», εάν δεν υπάρξει κάποια αιφνίδια αλλαγή της στάσης της αδελφότητας ή του ηγουμένου, τονίζουν έγκριτες κυβερνητικές πηγές, αναζητώντας και τη σκοπιμότητα της παρέμβασης την ύστατη ώρα του πρώην Αρχιεπισκόπου Σιναίου, Δαμιανού. Αν και η παρέμβαση αυτή δημιουργεί πολιτικά ζητήματα, στο εσωτερικό της αδελφότητας φαίνεται να λειτουργεί ως ένα κάλεσμα ενότητας.
Τα περιθώρια είναι πλέον εξαιρετικά στενά: πρώτον, αύριο Κυριακή το απόγευμα, και έπειτα από πολλές παρατάσεις και πρωτοφανή κωλυσιεργία, εκπνέει πρώτη, η νιοστή προθεσμία που έχει δώσει, ατύπως, η κυβέρνηση στην αδελφότητα και τον ηγούμενό της, Αρχιεπίσκοπο Συμεών, από τις 10 Αυγούστου και εντεύθεν, για να απαντήσουν εάν τελικά αποδέχονται ή όχι τη συμφωνία για να οριστικοποιηθεί σε συνεννόηση με τις αιγυπτιακές Αρχές το πλάνο εφαρμογής της. Εάν η προθεσμία αυτή εκπνεύσει άκαρπη, εκτιμάται τότε ότι η κυβέρνηση θα βρεθεί ενώπιον του διλήμματος μιας δημόσιας παρέμβασης.
Καταληκτική ημερομηνία
Και, δεύτερον, σε μόλις πέντε ημέρες από σήμερα, έως τα μεσάνυχτα της Πέμπτης 22 Οκτωβρίου, εκπνέει το χρονικό περιθώριο στο πλαίσιο του οποίου θα πρέπει να κοινοποιηθεί στους Αιγυπτίους η οριστική βούληση της αδελφότητας, καθώς το αιγυπτιακό υπουργείο Εξωτερικών έχει διαμηνύσει πως το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο θα αναμένει μέχρι το Σάββατο 24 Οκτωβρίου και μετά είναι «ελεύθερο» να δημοσιοποιήσει την απόφασή του περί επικύρωσης των αποφάσεων του Εφετείου της Ισμαηλίας. Η Παρασκευή 23 του μηνός που μεσολαβεί δεν λογίζεται στην προθεσμία, καθώς είναι δημόσια αργία στις μουσουλμανικές χώρες.
Στο δυστοπικό σκηνικό που έχει δημιουργηθεί παρενέβη χθες ο πρώην Αρχιεπίσκοπος Δαμιανός, ο οποίος άσκησε δριμεία κριτική στους κυβερνητικούς χειρισμούς, μιλώντας για «Εφιάλτες» που αδιαφορούν εάν υποσταλούν «οι σημαίες που κυμάτιζαν περήφανα στα βυζαντινά σιναϊτικά τείχη». «Η ιστορική ευθύνη δεν μπορεί να είναι μόνο ατομική· πρέπει να είναι και συλλογική», υπογραμμίζει, για να καταλήξει ως εξής: «Ο έλληνας Πρωθυπουργός οφείλει προσωπικά να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και όχι με αλαζονεία να αδιαφορεί για τα ιερά ιδανικά του ελληνικού λαού».
«Η κλεψύδρα άδειασε πια», «οι προοπτικές δεν είναι θετικές» και απομένει «η διαχείριση ενός κακού αποτελέσματος» ομολογούν εκκλησιαστικές αλλά και κυβερνητικές πηγές που έχουν πλήρη γνώση των μέχρι σήμερα συντελούμενων διεργασιών. Ο διχασμός της αδελφότητας αναφέρεται από τις ίδιες πηγές ως δεδομένος, σε «δύο ισχυρά στρατόπεδα», ενώ εντείνεται η δυσπιστία των μελών της απέναντι στο κείμενο της συμφωνίας και στους όρους εφαρμογής της. Μία δυσπιστία που σε συνάρτηση με την πολυήμερη ασθένεια του νυν ηγουμένου έχουν δημιουργήσει σκηνικό «απόλυτης καταιγίδας».
Σύμφωνα με νομικές πηγές που υποστηρίζουν την ανάγκη υπογραφής μιας συμφωνίας για ένα σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο κυριαρχίας και λειτουργίας της ιστορικής μονής, ο διαφαινόμενος προβληματισμός της αδελφότητας μπροστά στο άκουσμα και μόνο της ενδεχόμενης προοπτικής επανόδου του πρώην Σιναίου, καταδεικνύει πως η δυστοκία όλης αυτής της περιόδου οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη διευθέτηση εσωτερικών ισορροπιών και όχι σε ζητήματα ουσίας και αρχών. Αυτή τη στιγμή εντός των τειχών της Μονής της Αγίας Αικατερίνης βρίσκονται περί τους 7-8 μοναχούς, επτά είναι στην Αθήνα «αποκλεισμένοι» αφού τα μέλη της αδελφότητας δεν έχουν αποσύρει τις μηνύσεις εναντίον τους και άρα κάθε προσπάθεια να μεταβούν στο Κάιρο μπορεί να τους οδηγήσει σε δικαστικές περιπέτειες, ενώ ένας μικρός αριθμός μοναχών βρίσκεται στην Κρήτη, σε άλλες περιοχές της Αιγύπτου και σε μοναστήρια της ηπειρωτικής Ελλάδας.
«Φραγή» Ιερώνυμου στους παπα-influencers
Ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, προβληματισμένος εδώ και χρόνια από τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ιερείς, μοναχούς ή αδελφότητες (Facebook, Instagram, X, κ.ά.), συνηθίζει να λέει προς τους συνομιλητές του πως αυτού του είδους η δημοσιότητα, όταν εκφεύγει της χρηστικής σκοπιμότητας, του θυμίζει τη λαϊκή ρήση «το πρωί ωσαννά και το βράδυ, σταύρωσον». Γι’ αυτό και δεν είναι τυχαίο, που στη τελευταία συνεδρίαση της Ιεραρχίας, ο μητροπολίτης Χαλκίδας Χρυσόστομος – ένας εκ των εμπίστων αρχιερέων του Αρχιεπισκόπου, οι απόψεις διαποίμανσης των οποίων συμπίπτουν σε μεγάλο βαθμό – εισηγήθηκε την επιβολή με τη μορφή της δεοντολογίας, κανόνων χρήσης των διαδικτυακών εφαρμογών από τους ιερείς. Οι προτάσεις συζητήθηκαν από τους μητροπολίτες, χωρίς όμως να ανακοινωθεί η υιοθέτηση συγκεκριμένου νέου δεσμευτικού κανονισμού, η παραβίαση του οποίου θα επιφέρει κυρώσεις.
Τα τελευταία 10-15 χρόνια, πέραν της θεμιτής χρήσης του Διαδικτύου από τις ίδιες τις μητροπόλεις και των υπηρεσιών τους, έχουν υπάρξει και πολλές περιπτώσεις χαρισματικών ιερέων ή μοναχών που αξιοποίησαν το Διαδίκτυο για να έρχονται σε επικοινωνία με το ευρύτερο κοινό και κυρίως τη νεολαία. Οι ρασοφόροι αυτοί, μεμονωμένα ως πρόσωπα, κάνοντας χρήση και των βασικών αρχών της ψυχολογίας προσπάθησαν – καλοπροαίρετα – να εκλαϊκεύσουν το θρησκευτικό μήνυμα, χρησιμοποιώντας απλή και κατανοητή γλώσσα, βάζοντας ακόμα και μουσικό χαλί στις αναμεταδόσεις τους, απαλή μουσική! Ηταν τέτοια η επιτυχία τους που ακόμα και έγκριτοι μητροπολίτες τούς καλούσαν να μιλήσουν σε εκκλησιαστικές συνάξεις πιστών ανά την επικράτεια. Ωστόσο το βάρος της αιφνίδιας και εύκολης δημοσιότητας τους ώθησε στη διεύρυνση των αναζητήσεών τους, που έπαψαν να είναι αμιγώς θρησκειολογικού χαρακτήρα. Ετσι, εν τέλει, για την ικανοποίηση των νέων αναζητήσεών τους εγκατέλειψαν την ιεροσύνη ή τον μοναχισμό και επέστρεψαν στην κατάσταση του λαϊκού (κοσμικού) πολίτη, αφήνοντας πίσω μια πικρή γεύση σε όσους πιστούς «πίστεψαν» σε αυτούς…
Για αυτό και με βάση τα όσα ειπώθηκαν από τον εισηγητή στην Ιεραρχία, η παρουσία των ιερέων στο Διαδίκτυο δεν πρέπει να αποσκοπεί στη δημιουργία προσωπικού «brand name» ή στην ανάδειξή τους σε επιδραστικές διαδικτυακές προσωπικότητες (influencer), αλλά να υπηρετεί την αποστολή της Εκκλησίας.