Σε ευάλωτη θέση το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν μετά τις τελευταίες κινήσεις των ΗΠΑ – Το ριάλ υποχώρησε τις τελευταίες ημέρες σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα – Η Ουάσιγκτον επιδιώκει να ωθήσει τους Ιρανούς σε εξέγερση
Το αμερικανικό σχέδιο για στραγγαλισμό της ιρανικής οικονομίας, μέσω του αποκλεισμού των εξαγωγών πετρελαίου και του μπλόκου στην παράκαμψη των κυρώσεων, γίνεται ολοένα και δυσκολότερο να αντιμετωπιστεί από την Τεχεράνη, «ομολογούν» τρεις υψηλόβαθμες ιρανικές πηγές, μιλώντας στο Reuters.
Οι τελευταίες κινήσεις των ΗΠΑ έχουν φέρει το θεοκρατικό καθεστώς σε πολύ πιο ευάλωτη θέση, καθώς απομένουν πλέον ελάχιστοι δίαυλοι για την εξασφάλιση ξένου συναλλάγματος ή την αγορά αγαθών, ανέφεραν οι πηγές.
Ειδικότερα, η προσπάθεια να αποκλειστεί η πρόσβαση του Ιράν σε διεθνή χρηματοπιστωτικά δίκτυα άλλων χωρών, τα οποία χρησιμοποιεί εδώ και χρόνια για να διατηρεί την οικονομία του σε λειτουργία, αποτελεί πραγματική και άμεση απειλή, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πηγές.
Παρότι όλο και μεγαλύτερες ποσότητες ενέργειας διοχετεύονται πλέον στις διεθνείς αγορές μέσω των Στενών του Ορμούζ (βλέπε σχετική ανάρτηση του Τραμπ) και παρά τις προσπάθειες του Ιράν να συνεχίσει να παρεμποδίζει τη ναυσιπλοΐα, ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου έχει αποκόψει πλήρως την κύρια πηγή εσόδων της Τεχεράνης.
Τα προβλήματα του Ιράν επιτείνονται από το γεγονός ότι η οικονομία του βρισκόταν ήδη σε βαθιά κρίση πριν από τη σύγκρουση, με το νόμισμα να καταρρέει και τον πληθωρισμό να εκτοξεύεται. Παράλληλα, οι πολύμηνοι βομβαρδισμοί έχουν δημιουργήσει ένα τεράστιο κόστος για την αποκατάσταση των κατεστραμμένων βιομηχανικών εγκαταστάσεων και υποδομών.
Η οικονομική ασφυξία της χώρας πλήττει και τις προσπάθειες της Τεχεράνης να παρακάμπτει το καθεστώς κυρώσεων, καθώς διαθέτει λιγότερα μετρητά για την καταβολή των (υψηλών) επιβαρύνσεων που απαιτούνται για την παράνομη αποφυγή τους.
Βενζίνη για ακόμη δύο μήνες
Το ριάλ υποχώρησε τις τελευταίες ημέρες σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ενώ υψηλόβαθμη πηγή δηλώνει ότι το Ιράν διαθέτει αποθέματα βενζίνης για μόλις δύο, ακόμη, μήνες. Η χώρα αναγκάζεται να εισάγει βενζίνη παρά την εγχώρια παραγωγή πετρελαίου, εξαιτίας της περιορισμένης δυνατότητας διύλισης.
Οι ηγέτες του Ιράν γνωρίζουν πολύ καλά τους πιθανούς κινδύνους μιας οικονομικής κατάρρευσης και το ενδεχόμενο να αναζωπυρωθούν οι πανεθνικές μαζικές διαδηλώσεις, τις οποίες κατέστειλαν τον Ιανουάριο σκοτώνοντας χιλιάδες διαδηλωτές. Ισως μάλιστα δεν είναι τυχαία μια σημερίνη δήλωση του Νετανιάχου για πιθανή ανατροπή του καθεστώτος. Όχι ότι έχει λεχθεί για πρώτη φορά.
«Βρίσκονται σε πολύ, πάρα πολύ έντονη οικονομική πίεση. Χάνουν τον έλεγχο των Στενών. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν θα επιλέξουν να διαπραγματευτούν, και πιστεύω ότι θα αναγκαστούν να το κάνουν», εκτιμά ο Άλι Ανσάρι, καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Saint Andrews στη Σκωτία.
Σενάρια εξέγερσης
Ο πόλεμος εισέρχεται επίσης σε νέα φάση, με καθεμία από τις δύο πλευρές να προσπαθεί να επηρεάσει την πολιτική κατάσταση στο εσωτερικό της άλλης. Το Ιράν ελπίζει ότι η απειλή του πληθωρισμού θα αποτρέψει την αμερικανική κυβέρνηση πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, ενώ η Ουάσιγκτον επιδιώκει να ωθήσει τους Ιρανούς σε εξέγερση, σύμφωνα με όσα δήλωσε υψηλόβαθμος Ιρανός αξιωματούχος.
Οι δευτερογενείς κυρώσεις σφίγγουν τον κλοιό
Τα πρόσφατα αμερικανικά μέτρα διεύρυναν τις δευτερογενείς κυρώσεις σε βάρος χωρών που συναλλάσσονται με το Ιράν. Ετσι, οι συναλλαγές σε δολάρια, οι οποίες είναι αναγκαίες για πωλήσεις πετρελαίου όσο και για την εισαγωγή αγαθών και πρώτων υλών, έχουν δραστικά περιοριστεί.
Η προσπάθεια αυτή καθιστά υπερβολικά δαπανηρή τη χρήση των υφιστάμενων δικτύων παράκαμψης των κυρώσεων από το Ιράν: Πρόκειται για εταιρίες -βιτρίνα και μη καταγεγραμμένα δεξαμενόπλοια – λαθρεμπορίου, ανέφεραν οι τρεις υψηλόβαθμες ιρανικές πηγές.
Από το Ιράν φεύγουν περίπου 260.000 βαρέλια ημερησίως, από περίπου 1,7 εκατομμύρια βαρέλια έναν χρόνο νωρίτερα. Η Τεχεράνη υποστηρίζει βεβαίως ότι εξακολουθεί να διαθέτει δεκάδες εκατομμύρια βαρέλια αποθηκευμένα σε δεξαμενόπλοια (εκτός ζώνης αποκλεισμού). Ωστόσο, οι νέες κυρώσεις έχουν ως αποτέλεσμα οι μεσάζοντες είτε να αποσύρονται είτε να απαιτούν περισσότερα χρήματα.
Πηγή: Η Ναυτεμπορική