Ο Περσικός φλέγεται, οι αγορές κλονίζονται

Η επίθεση του Ιράν με βαλλιστικούς πυραύλους στις εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου στο Ρας Λαφάν του Κατάρ απειλεί να αναταράξει τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας, καθώς επιχειρήσεις σε Ευρώπη, Αυστραλία και Ασία προσπαθούν να εκτιμήσουν τον αντίκτυπο.

Υπό κανονικές συνθήκες, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προέρχεται από το Ρας Λαφάν, μια τεράστια εγκατάσταση σχεδόν τρεις φορές μεγαλύτερη από το Παρίσι, που κατασκευάστηκε σε διάστημα τριών δεκαετιών με κόστος εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Οι τερματικοί σταθμοί LNG συγκαταλέγονται στις μεγαλύτερες και πιο σύνθετες κατασκευές στην ανθρώπινη ιστορία, και το Ρας Λαφάν είναι ο μεγαλύτερος όλων, μετατρέποντας τα τεράστια αποθέματα φυσικού αερίου του Κατάρ σε καύσιμο που μπορεί να μεταφερθεί σε όλο τον Kόσμο. Τουλάχιστον μέχρι τη στιγμή που χτύπησαν οι ιρανικοί πύραυλοι.

«Ξύπνησα το πρωί και σκέφτηκα “όχι, σε παρακαλώ όχι”», δήλωσε η Αν-Σοφί Κορμπό, πρώην επικεφαλής ανάλυσης ενέργειας της BP, η οποία πλέον εργάζεται στο Center on Global Energy Policy του Columbia University. «Αυτό ήταν πάντα το εφιαλτικό σενάριο, ο Αρμαγεδδώνας, αυτό που δεν ήθελα να συμβεί».

Δύο traders φυσικού αερίου δήλωσαν ότι δυσκολεύονται να επεξεργαστούν τις εξελίξεις, μετά τη διπλή επίθεση του Ιράν με βαλλιστικούς πυραύλους στις εγκαταστάσεις, αρχικά το βράδυ της Τετάρτης και ξανά τα ξημερώματα της Πέμπτης. «Πρόκειται για κάτι πρωτοφανές», ανέφερε ένας εξ αυτών.

Οι τιμές φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχουν υπερδιπλασιαστεί από την έναρξη του πολέμου, καθώς οι traders προσπαθούν να υπολογίσουν τον αντίκτυπο μιας περιόδου μηνών χωρίς τη ροή του καταριανού αερίου στις παγκόσμιες αγορές. Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν επίσης άνοδο, λόγω φόβων για περισσότερα πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές.

3 ΕΩΣ 5 ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΙ 20 ΔΙΣ. ΔΟΛ. ΕΤΗΣΙΩΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΗΜΙΕΣ

Η κρατική QatarEnergy, διαχειρίστρια του Ρας Λαφάν, δήλωσε στο Reuters ότι οι ζημιές σε δύο μονάδες LNG, στις οποίες συμμετείχε ως επενδυτής η ExxonMobil, θα χρειαστούν τρία έως πέντε χρόνια για να αποκατασταθούν, θα κοστίσουν στην εταιρεία 20 δισ. δολάρια ετησίως σε χαμένα έσοδα και θα την αναγκάσουν να ακυρώσει μακροχρόνια συμβόλαια με την Ιταλία, το Βέλγιο, τη Νότια Κορέα και την Κίνα.

Ο όγκος φυσικού αερίου που χάνεται πλέον για το άμεσο μέλλον αντιστοιχεί περίπου στο 17% της συνολικής παραγωγικής ικανότητας του Κατάρ.

Πριν από την επίθεση, οι traders εκτιμούσαν ότι θα μπορούσε να γίνει επανεκκίνηση στις ροές LNG από το Ρας Λαφάν μόλις αποκλιμακωνόταν η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και το Στενό του Ορμούζ θεωρούνταν ξανά ασφαλές για τη διέλευση δεξαμενόπλοιων. Οι τιμές του αερίου, αν και είχαν αυξηθεί την προηγούμενη εβδομάδα, είχαν σταθεροποιηθεί σε πολύ χαμηλότερα -από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022- επίπεδα. Αυτό το σενάριο, όμως, καταρρέει.

ΣΕ ΔΥΣΚΟΛΗ ΘΕΣΗ Η ΕΥΡΩΠΗ

Ενας trader εκτίμησε ότι οι τιμές φυσικού αερίου στην Ευρώπη θα παραμείνουν αυξημένες «μέχρι το 2027» και ότι η Ευρώπη θα δυσκολευτεί περισσότερο να αναπληρώσει τα αποθέματά της αυτό το καλοκαίρι, καθώς αγοραστές από την Ασία στρέφονται σε φορτία LNG από τις ΗΠΑ για να καλύψουν το κενό. Η Ασία ήδη αντιμετώπιζε ελλείψεις λόγω της απώλειας προμηθειών από τον Κόλπο.

ΑΡΓΕΙ Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΚΑΝΟΝΙΚΟΤΗΤΑ

Ο εξειδικευμένος εξοπλισμός που απαιτείται για την υπερψύξη του φυσικού αερίου και τη μετατροπή του σε LNG είναι εξαιρετικά πολύπλοκος και θα πρέπει να αντικατασταθεί με μεγάλη προσοχή.

Πρόκειται για μια διαδικασία που θα ξεκινήσει μόνο όταν το Κατάρ βεβαιωθεί ότι οι εργαζόμενοι μπορούν να έχουν ασφαλή πρόσβαση στην εγκατάσταση, χωρίς τον φόβο νέων επιθέσεων.

Τα σχέδια του Κατάρ για τη σημαντική επέκταση του Ρας Λαφάν, με την προσθήκη ακόμη έξι μονάδων υγροποίησης μέσα στο τρέχον και το επόμενο έτος, αναμένεται επίσης να καθυστερήσουν, πρόσθεσε.

«Υπάρχει ένα στοιχείο αβεβαιότητας, αλλά πλέον γνωρίζουμε ότι η μείωση της προσφοράς θα διαρκέσει μήνες».

Η κλιμάκωση των επιθέσεων μεταξύ Ισραήλ και Ιράν σε ενεργειακές υποδομές ενισχύει τους φόβους για παρατεταμένη διαταραχή στις διεθνείς προμήθειες ενέργειας. Οι Αρχές στο Αμπου Ντάμπι, δήλωσαν ότι αναγκάστηκαν να διακόψουν τη λειτουργία της εγκατάστασης φυσικού αερίου Habshan και του πετρελαϊκού κοιτάσματος Bab λόγω ιρανικών επιθέσεων.

Προειδοποιήσεις ότι το πετρέλαιο θα μπορούσε να φτάσει τα 150 δολάρια το βαρέλι επανέρχονται. Η Σουζάνα Στρίτερ υπογράμμισε ότι «η σύγκρουση δεν είναι μόνο επιζήμια για τις οικονομίες της περιοχής, με πλήγμα στον τουρισμό και την επιχειρηματική δραστηριότητα» επισημαίνοντας πως οι δευτερογενείς επιπτώσεις των υψηλότερων τιμών ενέργειας «θα έχουν τοξικές συνέπειες παγκοσμίως».

Μεγάλες ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες, όπως η Lufthansa, προειδοποίησαν ότι τα εισιτήρια θα αυξηθούν εάν η άνοδος των τιμών καυσίμων συνεχιστεί για μήνες, καλώντας τους επιβάτες να προχωρήσουν έγκαιρα σε κρατήσεις. Ο Τόμας Πιου, επικεφαλής οικονομολόγος της RSM UK, δήλωσε ότι οι υψηλότερες τιμές ενέργειας ενδέχεται να προκαλέσουν δευτερογενείς πληθωριστικές πιέσεις, οδηγώντας σε αυξήσεις μισθών και τιμών.

ΤΟ ΙΡΑΝ ΔΕΝ ΔΥΝΑΤΑΙ ΠΛΕΟΝ ΝΑ ΕΜΠΛΟΥΤΙΖΕΙ ΟΥΡΑΝΙΟ

Το Ιράν δεν δύναται πλέον να εμπλουτίζει ουράνιο ούτε έχει τη δυνατότητα να κατασκευάζει βαλλιστικούς πυραύλους, τόνισε ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, χαιρετίζοντας τα επιτεύγματα της στρατιωτικής επιχείρησης εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Στην εισαγωγική του τοποθέτηση στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, ο Νετανιάχου υπογράμμισε πως το Ιράν είναι «πιο αποδυναμωμένο από ποτέ», ενώ το Ισραήλ είναι μια περιφερειακή δύναμη «και ορισμένοι θα έλεγαν μια παγκόσμια δύναμη».

Η στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του Ιράν θα συνεχιστεί «για όσο χρειαστεί», σημείωσε ο Νετανιάχου.

Επιπλέον εξέφρασε την πεποίθηση ότι οι προσπάθειες του Ιράν να «εκβιάσει» τη διεθνή κοινότητα με αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ είναι καταδικασμένες σε αποτυχία.

Το ιρανικό καθεστώς «προσπαθεί να εκβιάσει τον κόσμο, κλείνοντας μια κρίσιμη θαλάσσια οδό, το Στενό του Ορμούζ. Αυτό δεν θα περάσει», δήλωσε ο Νετανιάχου κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

Ανέφερε επίσης πως δεν γνωρίζει ποιος κυβερνά τώρα στο Ιράν.

«Δεν είμαι σίγουρος ποιος κυβερνά το Ιράν αυτήν τη στιγμή», είπε και συμπλήρωσε πως «ο Μοτζτάμπα (Χαμενεΐ), ο διάδοχος του Αγιατολάχ, δεν έχει δείξει το πρόσωπό του».

Ο Νετανιάχου υποστήριξε ακόμα πως επικρατεί «μεγάλη ένταση» μεταξύ κορυφαίων αξιωματούχων στην Τεχεράνη.

ΕΝΑΠΟΚΕΙΤΑΙ ΣΤΟΝ ΙΡΑΝΙΚΟ ΛΑΟ ΝΑ ΑΡΘΕΙ ΣΤΟ ΥΨΟΣ ΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΣΕΩΝ

Εκφράζοντας την ικανοποίησή του για τα μέχρι στιγμής επιτεύγματα των επιθέσεων εναντίον του Ιράν, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ τόνισε πως, παρότι μέχρι στιγμής ο πόλεμος διεξάγεται με αεροπορικές επιδρομές και πυραυλικές επιθέσεις, χρειάζεται επίσης μια χερσαία συνιστώσα. «Υπάρχουν αρκετές πιθανότητες για κάτι τέτοιο», είπε χωρίς να υπεισέλθει σε περαιτέρω διευκρινίσεις.

Εκτίμησε πάντως ότι είναι νωρίς να πει με σιγουριά εάν ο ιρανικός λαός θα ξεσηκωθεί για να ανατρέψει το καθεστώς.

«Εναπόκειται στον ιρανικό λαό να το δείξει, να επιλέξει την κατάλληλη στιγμή και να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων», είπε ο Νετανιάχου.

«Κερδίζουμε και το (καθεστώς στο) Ιράν αποδεκατίζεται», τόνισε ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, απορρίπτοντας τον ισχυρισμό ότι το Ισραήλ έσυρε τις ΗΠΑ σε αυτόν τον πόλεμο.

«Πιστεύει πραγματικά κανείς πως μπορεί οποιοσδήποτε να πει στον πρόεδρο Τραμπ τι να κάνει;», σχολίασε ο Νετανιάχου.

The post Ο Περσικός φλέγεται, οι αγορές κλονίζονται appeared first on ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ.