Η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζει εκτεταμένες αλλαγές στη φορολογία ενέργειας και στις χρεώσεις δικτύου, με στόχο τη μείωση των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος για τους καταναλωτές. Σύμφωνα με σχέδιο πρότασης που επικαλείται το πρακτορείο Reuters, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να επιβάλει χαμηλότερη φορολογία στην ηλεκτρική ενέργεια σε σχέση με το φυσικό αέριο.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο της απάντησης της ΕΕ στις αναταράξεις που προκάλεσε στον ενεργειακό τομέα ο πόλεμος στο Ιράν, ο οποίος οδήγησε σε αύξηση των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η άνοδος αυτή έχει επιβαρύνει σημαντικά τους καταναλωτές, καθώς η Ευρώπη εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Το σχέδιο προβλέπει ότι οι εθνικές κυβερνήσεις θα πρέπει να φορολογούν την ηλεκτρική ενέργεια σε χαμηλότερο επίπεδο από το φυσικό αέριο. Στόχος είναι να επιταχυνθεί η μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα στην ηλεκτρική ενέργεια στους τομείς των μεταφορών, της βιομηχανίας και της θέρμανσης.
Με τη μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας, αναμένεται να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα τεχνολογιών όπως τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και οι αντλίες θερμότητας. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στο σχέδιο, χρειάζεται «να μειωθούν οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος και η εξάρτηση της ΕΕ από τα ορυκτά καύσιμα».
Κίνητρα και αντιδράσεις
Οι κυβερνήσεις των κρατών-μελών θα διατηρούν τη δυνατότητα να καθορίζουν τους εθνικούς φορολογικούς συντελεστές, υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρούν τον γενικό κανόνα που θα ορίζει η ΕΕ. Το σχέδιο, το οποίο ενδέχεται να αλλάξει πριν από τη δημοσίευσή του, προβλέπει επίσης κίνητρα προς τους καταναλωτές ώστε να μεταφέρουν την κατανάλωση ρεύματος σε ώρες με χαμηλότερες τιμές.
Όπως σημειώνεται, «οι χρήστες των δικτύων θα πρέπει να ενθαρρύνονται να προσαρμόζουν τη χρήση ενέργειας ή να τη μετατοπίζουν σε περιόδους και περιοχές όπου είναι διαθέσιμες οι φθηνότερες πηγές».
Για την υποστήριξη αυτής της πολιτικής, η ΕΕ προτείνει έως το 2030 το ήμισυ των καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας να διαθέτουν έξυπνους μετρητές, ώστε να μπορούν να παρακολουθούν την κατανάλωση και να επωφελούνται από χαμηλότερες τιμές εκτός αιχμής.
Οι χρεώσεις δικτύου – τα τέλη που συγκεντρώνουν οι διαχειριστές για τη λειτουργία και την αναβάθμιση των δικτύων – αντιστοιχούν περίπου στο ένα τέταρτο του μέσου λογαριασμού ηλεκτρικού ρεύματος στα νοικοκυριά της ΕΕ.
Οι αλλαγές στη φορολογία θα χρειαστούν την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και ενισχυμένη πλειοψηφία των κρατών-μελών. Διπλωμάτες της ΕΕ ανέφεραν ότι ορισμένες χώρες αντιτίθενται στο σχέδιο, υποστηρίζοντας πως οι φορολογικές αποφάσεις πρέπει να εγκρίνονται ομόφωνα και προειδοποιώντας ότι η πρόταση αυτή θα μπορούσε να δημιουργήσει προηγούμενο για την επιτάχυνση παρόμοιων μέτρων στο μέλλον.
Το σχέδιο αναμένεται να δημοσιευθεί στις 22 Ιουλίου, ενώ εκπρόσωπος της Επιτροπής αρνήθηκε να σχολιάσει.