Ενα ιδιότυπο «ψαλίδι» πιέζει τα τελευταία χρόνια το μετρό της Αθήνας: οι επιβάτες αυξάνονται, την ώρα που τα δρομολόγια μειώθηκαν σημαντικά την περίοδο 2023-2025. Πίσω από τον καθημερινό συνωστισμό στις αποβάθρες και στους συρμούς βρίσκεται ένα βαθύτερο πρόβλημα: ο γερασμένος και ανεπαρκής στόλος που καλείται να εξυπηρετήσει ένα δίκτυο που επεκτάθηκε, ενώ και η ζήτηση μεγαλώνει συνεχώς.
Με βάση τα στοιχεία της εταιρείας Σταθερές Συγκοινωνίες (ΣΤΑΣΥ), οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί. Οι επιβιβάσεις στα μέσα σταθερής τροχιάς αυξήθηκαν από 236,23 εκατ. το 2023 σε 256,18 εκατ. το 2025. Δηλαδή, μέσα σε δύο χρόνια προστέθηκαν περίπου 20 εκατ. επιβιβάσεις.
Την ίδια περίοδο, τα εκτελεσθέντα δρομολόγια ακολούθησαν την αντίθετη κατεύθυνση: από περίπου 526.000 το 2023 περιορίστηκαν σε 479.417 το 2025, δηλαδή σχεδόν 47.000 λιγότερα. Παράλληλα, τα οχηματοχιλιόμετρα υποχώρησαν από 53,33 εκατ. σε 50,13 εκατομμύρια.
Μόνο το 2025 εκτελέστηκαν 9.280 λιγότερα δρομολόγια από αυτά που επισήμως ήταν προγραμματισμένα. Σε σχέση με το 2024, στη Γραμμή 1 τα δρομολόγια μειώθηκαν από 96.455 σε 93.548, στις Γραμμές 2 και 3 από 254.166 σε 248.867 και στο τραμ από 138.076 σε 137.002.
Το «αγκάθι» του στόλου
Το πρόβλημα αποτυπώνεται πιο καθαρά στην πραγματική διαθεσιμότητα του τροχαίου υλικού. Στη Γραμμή 1, από τα 252 οχήματα της ονομαστικής δύναμης, στο τέλος του 2025 ενεργά ήταν 137 και διαθέσιμα μόλις 93! Στις Γραμμές 2 και 3, από τα 372 οχήματα, διαθέσιμα ήταν τα 210, ενώ στο τραμ μόλις 33 από τα 59.
Ιδιαίτερα στη Γραμμή 1 (πρώην ΗΣΑΠ) εξακολουθούν να κυκλοφορούν συρμοί ηλικίας άνω των 40 ετών. Την ίδια ώρα, η ανακατασκευή των 14 παλαιότερων συρμών, έργο που συμβασιοποιήθηκε το 2022, έχει συσσωρεύσει μεγάλες καθυστερήσεις, χωρίς να έχει επιστρέψει ακόμη στα κανονικά δρομολόγια ούτε ο πρώτος πιλοτικός συρμός! Κι ενώ η Γραμμή 3 επεκτάθηκε μέχρι τον Πειραιά, στο δίκτυο δεν προστέθηκε ούτε ένας νέος συρμός.
Η αυξημένη ζήτηση αποτυπώνεται και στα οικονομικά αποτελέσματα. Τα συνολικά έσοδα της ΣΤΑΣΥ αυξήθηκαν από 181,14 εκατ. ευρώ το 2024 σε 197,32 εκατ. ευρώ το 2025, ενώ τα έσοδα από εισιτήρια και κάρτες έφτασαν τα 101,17 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 12,79%. Παράλληλα, στο τέλος του 2025 η εταιρεία διέθετε 2.437 εργαζομένους έναντι 2.500 έναν χρόνο νωρίτερα, ενώ οι υπερωρίες και τα δεδουλευμένα ρεπό αυξήθηκαν κατά 14,82%.
«Η εικόνα αλλάζει»
Η ΣΤΑΣΥ, πάντως, υποστηρίζει ότι μέσα στο 2026 η πορεία αυτή έχει αρχίσει να αντιστρέφεται. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που ανακοίνωσε στις 25 Σεπτεμβρίου, στο πρώτο οκτάμηνο του 2026 εκτελέστηκαν στις τρεις γραμμές του μετρό 4.139 περισσότερα δρομολόγια σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025: 843 περισσότερα στη Γραμμή 1, 461 στη Γραμμή 2 και 2.835 στη Γραμμή 3. Την ίδια περίοδο, οι επικυρώσεις σε μετρό και τραμ αυξήθηκαν κατά 6,27%, φτάνοντας τα 149,44 εκατομμύρια, ενώ οι εισπράξεις κομίστρου ενισχύθηκαν κατά 6,9%.
Η διοίκηση της ΣΤΑΣΥ κάνει λόγο για «σαφή βελτίωση της λειτουργικής εικόνας» και θεωρεί ότι τα στοιχεία δείχνουν πως η εταιρεία βρίσκεται σε πορεία ανάκαμψης. Παράλληλα, όμως, ο διευθύνων σύμβουλος, Αθανάσιος Κοτταράς, θέτει ως στόχο για τους επόμενους μήνες την περαιτέρω αύξηση των δρομολογίων και τη μείωση των χρονοαποστάσεων.
Η βελτίωση του 2026 αποτελεί θετική μεταβολή σε σχέση με το 2025. Δεν αναιρεί, ωστόσο, τη μεγάλη υποχώρηση του συγκοινωνιακού έργου που προηγήθηκε, ούτε λύνει το δομικό πρόβλημα του γερασμένου και περιορισμένου διαθέσιμου στόλου. Το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον αν το μετρό της Αθήνας μπορεί να ακολουθήσει τον ρυθμό με τον οποίο αυξάνονται οι επιβάτες του.