Ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ αναμένεται να καταγγείλει σήμερα το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στο πλαίσιο ανοιχτής συζήτησης της ελληνικής προεδρίας, της οποίας και θα προεδρεύσει, με θέμα τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας και τις αναδυόμενες τεχνολογίες σε σχέση με τη θαλάσσια ασφάλεια, όπου θα τεθεί και το ζήτημα του Δικαίου της Θάλασσας.
Ο άκυρος χαρακτήρας του τουρκολιβυκού μνημονίου και οι επιπτώσεις της πρόσφατης κύρωσης από πλευράς Βεγγάζης για Τουρκία και Λιβύη συζητήθηκαν, μεταξύ άλλων, και στο χθεσινό τετ α τετ που είχε ο Γιώργος Γεραπετρίτης με τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, μετά τη συνάντηση με τον οποίο δήλωσε ότι «οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι πεδίο πλειστηριασμού» και τόνισε ότι η Ελλάδα «δεν θα ανεχτεί καμία παρανομία».
Ο υπουργός Εξωτερικών έθεσε το εν λόγω ζήτημα και στο πλαίσιο επαφής που είχε νωρίτερα με τον μόνιμο αντιπρόσωπο των ΗΠΑ στον ΟΗΕ Μάικ Γουόλτς, ενώ νέα ηχηρή παρέμβαση υπήρξε και από τον Αλ Σίσι. «Η Τουρκία πρέπει να εγκαταλείψει την ιδέα της “Γαλάζιας Πατρίδας” και το Μνημόνιο Συνεργασίας.
Η Λιβύη πρέπει να καταλάβει ότι το σχέδιο της Τουρκίας είναι καταστροφικό για την ίδια τη Λιβύη, να εγκαταλείψει και αυτή το Μνημόνιο Συνεργασίας και να κάνει καλύτερες επιλογές όσον αφορά τις συμμαχίες της.
Η Τουρκία πρέπει να επιλέξει μια πραγματική ειλικρινή συνεργασία με τους περιφερειακούς της εταίρους, διαφορετικά θα καταλήξει σε μια οδυνηρή ήττα», σημείωσε ο αιγύπτιος πρόεδρος, την ώρα που το τουρκικό υπουργείο Αμυνας προχωρούσε, με ανακοίνωση, σε νέα κρούση προς το Κάιρο για υπογραφή συμφωνίας θαλάσσιων ζωνών, αναφέροντας πως στην περίπτωση που η αιγυπτιακή πλευρά δεχθεί, θα εξασφαλίσει θαλάσσια ζώνη έκτασης άνω των 15.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων σε σχέση με ό,τι προσφέρει μια συμφωνία με την Ελλάδα.
Τηλεφώνημα Μακρόν – Ερντογάν
Παράλληλα με τις κινήσεις που σημειώνονται στη διπλωματική σκακιέρα με φόντο την πρόσφατη κύρωση του παράνομου τουρκολιβυκού, η προχθεσινή άφιξη του γαλλικού πλοίου «Abeile Marengo» στο Ηράκλειο Κρήτης έχει σημάνει την αντίστροφη μέτρηση για την επανεκκίνηση των ερευνών για το ευρωπαϊκό πρότζεκτ του GSI.
Για το θέμα – παρά το ότι δεν υπήρξε επίσημη σχετική ενημέρωση – θεωρείται δεδομένο πως Μακρόν και Ερντογάν αντάλλαξαν απόψεις σε νέα τηλεφωνική επικοινωνία, στην οποία, όπως έγινε γνωστό, συζήτησαν και για την επιλογή νέου γενικού γραμματέα στον ΟΗΕ – με το όνομα του τούρκου νυν γ.γ. του ΟΑΣΕ Φεριντούν Σινιρλίογλου να πλασάρεται από τουρκικά ΜΜΕ ως υποψηφίου της τελευταίας στιγμής.
Στον απόηχο της σφοδρής κριτικής που άσκησε ο επικεφαλής της τουρκικής αξιωματικής αντιπολίτευσης Οζγκιούρ Οζέλ στον Ερντογάν για λανθασμένες επιλογές (σε σύγκριση πάντα με τις αντίστοιχες κατακτήσεις της Ελλάδας, τόσο στην άμυνα με τα F-35 όσο και στη διπλωματία με τη «διεθνώς αναγνωρισμένη» ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία θαλάσσιων ζωνών έναντι της «καταδικασμένης» τουρκολιβυκής, όπως ανέφερε), η Αγκυρα δείχνει να σκληραίνει τη στάση της εν αναμονή εξελίξεων με τον GSI.
Ηδη το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών διεμήνυσε πως δεν έχει υπάρξει μεταβολή στις τουρκικές θέσεις, επισημαίνοντας πως θα συνεχίσει να διαφυλάττει «τα νόμιμα δικαιώματα και τα συμφέροντα» της Τουρκίας σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο «χωρίς κανέναν συμβιβασμό». Στο ίδιο μήκος κύματος και ο Γιασάρ Γκιουλέρ που, μεταξύ άλλων, ανέφερε πως η Τουρκία δεν θα κάνει παραχωρήσεις, προσθέτοντας πως δύναται και έχει τη βούληση να «ενεργήσει αποφασιστικά όταν αυτό κριθεί αναγκαίο».
Με δεδομένες τις εν εξελίξει διπλωματικές διεργασίες στην Ανατολική Μεσόγειο και με ορίζοντα την εκλογή νέας ηγεσίας στον ΟΗΕ, Γεραπετρίτης και Αμπντελάτι είχαν χθες νέα τηλεφωνική επικοινωνία, με τον αιγύπτιο υπουργό να έχει συνομιλήσει νωρίτερα με τον τούρκο ομόλογό του.